Saqlash va qayta ishlashga qulay tarvuz navlarining sifatiga ta‘sir etuvchi omillar
Karimullaeva Marziya Usnatdinovna, Sultanov Jetker Davletbaevich, Salilaeva Gulshad Patullaevna · Orolbo‘yi hududida suvdan foydalanish samaradorligi va sho‘rlanishning qishloq xo‘jaligi ekinlari hosildorligi hamda aholi hayot faoliyatiga ta‘sirini monitoring va nazorat qilish uchun iqlimga chidamli innovatsion texnologiyalarni ishlab chiqish · 2026
Ushbu maqolada Qoraqalpog‘iston Respublikasining agroiqlim sharoitida yetishtirilgan kechpishar tarvuz navlarining sifat ko‘rsatkichlari, ularni uzoq muddat saqlash imkoniyatlari va saqlash davomida yuz beradigan o‘zgarishlar o‘rganilgan. Tadqiqotlarda Qozibay, Xait qara va Gulistan navlarining agrobiologik xususiyatlari, hosildorligi, meva etining chiqishi va saqlanuvchanlik xususiyatlari solishtirilgan. Kuzatishlar Nukus va Chimboy tumanlaridagi tarvuz yetishtiruvchi xo‘jaliklarda hamda moslashtirilgan omborxonalar sharoitida olib borilgan. Olingan ma‘lumotlarga ko‘ra, Qozibay navining hosildorligi 41,5 t/ga, Xait qara navining hosildorligi 40,2 t/ga, Gulistan navining hosildorligi 36,3 t/ga bo‘lgan. Saqlash natijalari may oyining oxiriga kelib Nukus tumanida hosilning 41,7 %, Chimboy tumanida esa 37,6 % qismi iste‘molga yaroqli bo‘lganini ko‘rsatgan. Tadqiqot natijalari tarvuz navlarini to‘g‘ri tanlash, mevalarni saqlashga sifatli tayyorlash va omborxona sharoitlarini takomillashtirish hosil yo‘qotilishini kamaytirishda muhim ahamiyatga ega ekanini tasdiqlaydi.