Asosiy mazmunga o‘tish

4 311 natija

Natijalarni aniqlashtiring, tahlil qiling yoki eksport qiling.

  1. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Integrating AI into communicative grammar teaching

    U. Abatbaeva, D.T.Xadjieva · Proceedings of the International Scientific and Practical Conference “Contribution of Women Scientists of Uzbekistan to the Development of the Country” (Nukus, October 9–10, 2026) · 2026

    Sun‘iy intellekt (SI), xususan, generativ sun‘iy intellektning (GenAI) jadal rivojlanishi tillarni o‘qitish va o‘rganishda yangi imkoniyatlar yaratdi. So‘nggi tadqiqotlar GenAI shaxsiylashtirilgan ta‘lim, kontent yaratish, ta‘lim oluvchilarning faol ishtiroki, qayta aloqa va til amaliyoti imkoniyatlarini qo‘llab-quvvatlay olishini ko‘rsatmoqda, biroq aniqlik, unga ortiqcha tayanib qolish, maxfiylik va o‘qituvchi yo‘l-yo‘rig‘iga ehtiyoj bilan bog‘liq xavotirlar saqlanib qolmoqda (Law, 2024; Lee, 2024; Lo et al., 2024). Maqolada grammatik shaklga e‘tiborni tilning mazmunli qo‘llanishi bilan uyg‘unlashtirish vositasi sifatida SI ko‘magidagi kommunikativ grammatik topshiriqlarning imkoniyatlari o‘rganiladi. Topshiriqlarga asoslangan til o‘qitish, kommunikativ til o‘qitish va shaklga yo‘naltirilgan ta‘lim tamoyillariga tayangan holda, SIdan grammatika mazmunli natijalarga erishish resursi bo‘lib xizmat qiladigan dinamik kommunikativ vaziyatlar yaratishda foydalanish mumkinligi asoslanadi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  2. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Вклад узбекских и польских исследовательниц в развитие научного диалога об истории и памяти независимого Узбекистана

    Maria Aleksandrovna Zukowska · Материалы международной научно-практической конференции «Вклад женщин-учёных Узбекистана в развитие страны» (Нукус, 9–10 октября 2026 г.) · 2026

    Maqolada tanlab olingan o‘zbek va polyak tadqiqotchi ayollarining mustaqillikka erishilgandan keyin O‘zbekiston tarixi, polietnikligi va madaniy xotirasini o‘rganishga qo‘shgan hissasi ko‘rib chiqiladi. Qiyosiy tarixshunoslik tahlili asosida o‘zaro bog‘liq uchta yo‘nalish aniqlangan: sovet qatag‘onlarini tadqiq etish; migratsiyalar, deportatsiyalar va diasporalarni o‘rganish; O‘zbekistondagi polyaklar tarixini qayta tiklash. O‘zbek olimlarining ilmiy ishlari ko‘p millatli jamiyatni o‘rganishning tushunchaviy va manbaviy asosini shakllantirgan, polyak mualliflar esa Polsha fuqarolari tajribasi va xotira joylariga oid tadqiqotlarni rivojlantirgan. Z. R. Ishanxodjayeva, R. X. Murtazayeva, D. M. Inoyatova, A. X. Raxmanqulova, K. D. Saipova, T. I. Doroshenko, M. M. Xashimova, S. Sh. Pirimqulova, A. Koział, A. Zapalec va E. Ziółkowska ishlariga alohida e‘tibor qaratilgan. Muloqotni yanada rivojlantirish arxivlar ustida birgalikda ishlashni, manbalardan raqamli foydalanish imkoniyatlarini kengaytirishni va mikrotarixni xotiraga oid qiyosiy tadqiqotlarga kiritishni talab etadi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  3. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Гидрологическая трансформация водных ресурсов Амударьинской дельты в условиях изменения антропогенной нагрузки

    T.R.Xojamuratova, A.Berdimuratova, S.I.Saytova · Материалы международной научно-практической конференции «Вклад женщин-учёных Узбекистана в развитие страны» (Нукус, 9–10 октября 2026 г.) · 2026

    Amudaryo deltasi Markaziy Osiyodagi eng zaif tabiiy-antropogen suv tizimlaridan biri bo‘lib, bu yerda daryo oqimining o‘zgarishi, suvdan jadal foydalanish, sug‘oriladigan dehqonchilikning rivojlanishi va gidroiqlim sharoitlarining o‘zgarishi hududning suv bilan ta‘minlanishiga sezilarli ta‘sir ko‘rsatmoqda. Tadqiqotning maqsadi Amudaryoning quyi oqimi hududida ko‘p yillik suv oqimi dinamikasini baholash, uning makoniy-zamoniy transformatsiyasining asosiy qonuniyatlarini aniqlash hamda Amudaryo deltasi suv resurslarining hozirgi tuzilmasida kollektor-drenaj oqimining rolini belgilashdan iborat bo‘lgan. Ishda Amudaryoning Samanboy gidropostidagi 1965–2009-yillarga oid o‘rtacha oylik suv sarflari, shuningdek, Qoraqalpog‘iston Respublikasining yirik magistral va xo‘jaliklararo kollektorlari bo‘yicha 2018–2023-yillardagi suv sarfi va oqim hajmi ma‘lumotlaridan foydalanilgan.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  4. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    O‘zbekistonda olima ayollarning iqtisodiy tadqiqotlar va innovatsion rivojlanishdagi o‘rni

    Lola Xalikova Nazarovna, Ashurova Jasmina Jo‘ra qizi · «O‘zbekiston olima ayollarining mamlakat taraqqiyotiga qo‘shayotgan hissasi» mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari (Nukus, 2026-yil 9–10-oktyabr) · 2026

    Maqolada O‘zbekistonda olima ayollarning iqtisodiy tadqiqotlar va innovatsion rivojlanishdagi ishtiroki rasmiy statistik ma‘lumotlar asosida baholangan. Tadqiqotda statistik, dinamik, qiyosiy va tizimli tahlil usullaridan foydalanildi. 2025-yilda ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik ishlarini bajargan 43,1 ming tadqiqotchining 17,4 ming nafari, ya‘ni 40,4 foizi ayollar bo‘lgani aniqlandi. Tayanch doktoranturada tahsil olayotgan ayollar soni 2019-yildagi 824 nafardan 2025-yilda 4 859 nafarga yetib, qariyb 5,9 baravar oshgan. 2022–2025-yillarda “Olima ayollar” tanloviga taqdim etilgan 1 612 loyihadan 156 tasi 127,3 mlrd so‘m miqdorida moliyalashtirilgan. Tahlil natijasida ilmiy salohiyatning o‘sishi bilan tadqiqot natijalarini tijoratlashtirish, korxonalar bilan hamkorlik va iqtisodiy samarani o‘lchash o‘rtasida uzviy mexanizm zarurligi asoslandi. Ayol olimlar loyihalarini muammo–tadqiqot–tajriba sinovi–tijoratlashtirish–iqtisodiy samara zanjiri asosida boshqarish, natijadorlik ko‘rsatkichlarini joriy etish va hududiy innovatsion buyurtmalarni shakllantirish taklif qilindi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  5. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Ilm bilan yuksalayotgan ayollar — taraqqiyot tayanchi

    Xalikova Rahbar Ergashevna · «O‘zbekiston olima ayollarining mamlakat taraqqiyotiga qo‘shayotgan hissasi» mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari (Nukus, 2026-yil 9–10-oktyabr) · 2026

    Maqolada Toshkent davlat texnika universitetida faoliyat yuritayotgan yetuk olimalarning ilm-fan, ta‘lim, innovatsiya, ixtirochilik va yosh mutaxassislar tayyorlash borasidagi faoliyati yoritilgan. Xususan, professorlar Paraxat Maylievna Matyakubova, Nodira Batirdjanovna Alimova va Kamola Alisherovna Muxitdinovaning ilmiy-pedagogik faoliyati, ilmiy izlanishlari, innovatsion ishlanmalari, xalqaro miqyosdagi yutuqlari, ustoz-shogird an‘analarini rivojlantirishdagi hissasi hamda jamoatchilik faoliyati haqida ma‘lumotlar keltirilgan. Shuningdek, olimalarning zamonaviy ilm-fan va ta‘lim taraqqiyotiga, yuqori malakali kadrlar tayyorlashga hamda mamlakat ilmiy salohiyatini yuksaltirishga qo‘shayotgan hissasi tahlil etilgan.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  6. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Modifikatsiyalangan mahsulotlarning hayvon organizmiga ta‘siri

    Ubaydullayeva A.K., Kuralbay S.E. · «O‘zbekiston olima ayollarining mamlakat taraqqiyotiga qo‘shayotgan hissasi» mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari (Nukus, 2026-yil 9–10-oktyabr) · 2026

    Ushbu maqolada ilg‘or texnologiyalar rivojlangan hozirgi asrda genetik modifikatsiya fan sohasidagi katta yutuq ekani, shu sababli genetik modifikatsiyalangan oziq-ovqat mahsulotlarining tirik organizmlarga ta‘siri muhim masalalardan biri ekani ko‘rib chiqiladi. Ilmiy tadqiqotlar modifikatsiyalangan mahsulotlarni uzoq vaqt iste‘mol qilish ayrim hollarda moddalar almashinuvi jarayonlarining o‘zgarishiga ta‘sir qilishi mumkinligini ko‘rsatadi. Tadqiqot davomida dengiz cho‘chqachalarida genetik modifikatsiyalangan mahsulotlarga qaramlik paydo bo‘lgani, tana vazni ortgani, ularda holsizlik va tajovuzkorlik holatlari hamda ichki organlarida nuqsonlar yuzaga kelgani, natijada bu mahsulotlar hayvon organizmiga salbiy ta‘sir ko‘rsatishi aniqlandi. Tadqiqot ishi natijalariga tayanib, genetik modifikatsiyalangan mahsulotlar dengiz cho‘chqachalarining ichki organlariga salbiy ta‘sir ko‘rsatishi aniqlandi. Genetik modifikatsiyalangan mahsulotlarning hayvon organizmiga ta‘sirini o‘rganish nafaqat biologiya va genetika fanining dolzarb masalasi, balki insoniyatni xavfsiz va barqaror oziq-ovqat bilan ta‘minlashga qaratilgan muhim ilmiy yo‘nalish hamdir.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  7. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Ájiniyaz shıǵarmalarında «qız-jawan» lekseması

    Pirniyazova Alima Kudiyarovna · «O‘zbekiston olima ayollarining mamlakat taraqqiyotiga qo‘shayotgan hissasi» mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari (Nukus, 2026-yil 9–10-oktyabr) · 2026

    XIX ásirde jasaǵan belgili shayır Ájiniyazdıń álemdi tanıw ózgesheligi, onıń qız-jawanlarǵa bolǵan kóz-qarası, paydalanǵan leksemaları lingvistikalıq baǵdarda analizlengen. Sahranıń xalqı – qaraqalpaqlardıń milliy kodı shayır shıǵarmalarında súwretlengen. Qaraqalpaq, arab, parsı tillerindegi leksemalardı paydalanıw arqalı súyikli yardı, qızlardı shayır ózine tán bolǵan kóz-qarasta táriplegen.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  8. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Soyanıń nál qalıńlıǵına tuqım egiw múddetleri hám sxemalarınıń tásiri

    Oserbaeva Tamaraxan, Utepbergenov Muxtar Adilbaevich · «O‘zbekiston olima ayollarining mamlakat taraqqiyotiga qo‘shayotgan hissasi» mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari (Nukus, 2026-yil 9–10-oktyabr) · 2026

    Maqolada Qoraqalpog‘iston Respublikasi sharoitida soyaning «Orzu» navini uch muddatda (20-iyun, 1-iyul, 10-iyul) va olti xil ekish sxemasida ekishning urug‘larning dala unuvchanligiga, ko‘chatlarning saqlanuvchanligiga hamda amal davri oxiridagi ko‘chat qalinligiga ta‘siri keltirilgan. Urug‘lar 20-iyunda ekilganda dala unuvchanligi o‘rtacha 84,4 % ni tashkil etgan bo‘lsa, ekish 10-iyulga kechiktirilganda bu ko‘rsatkich 82,6 % gacha pasaygan. Shu bilan birga o‘suv davrida nobud bo‘lgan ko‘chatlar ulushi 15,2 % dan 17,0 % gacha ortgan, amal davri oxiridagi ko‘chat qalinligi esa o‘rtacha 362,3 ming tupdan 347,2 ming tup/ga gacha kamaygan. Eng yuqori dala unuvchanligi (85,0 %) va saqlanuvchanlik (86,0 %) 20-iyunda 60x5-1 sxemasida ekilgan variantda kuzatilgan.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  9. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Xo‘jakul kaolin gili va Tebinbuloq titanomagnetit chiqindilari asosida past klinkerli kompozitsion sementning fizik-kimyoviy va mustahkamlik xossalari

    Najimova Sarbinaz Karamatdinovna, Abilova Amina Janabayevna · «O‘zbekiston olima ayollarining mamlakat taraqqiyotiga qo‘shayotgan hissasi» mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari (Nukus, 2026-yil 9–10-oktyabr) · 2026

    Maqolada Qoraqalpog‘iston Respublikasining mahalliy mineral xomashyolari asosida klinker miqdori kamaytirilgan kompozitsion sement olish imkoniyati o‘rganildi. Xo‘jakul kaolin gili 800 °C da termik faollashtirilib, metakaolin, Tebinbuloq titanomagnetitni boyitish jarayonida hosil bo‘lgan temirli texnogen material esa mineral komponent sifatida qo‘llanildi. Asosiy tarkib 80% klinker, 12% termik faollashtirilgan kaolin, 5% titanomagnetitli texnogen material va 3% gipsdan iborat bo‘ldi; nazorat tarkibi 97% klinker va 3% gipsdan tashkil topdi. 40×40×160 mm o‘lchamdagi namunalar 3, 7, 14 va 28 sutkalik qotish muddatlarida sinovdan o‘tkazildi. MKT-3 ning 28 sutkalik siqilishdagi mustahkamligi 53,5 MPa bo‘lib, nazorat tarkibining 96,9% darajasida saqlandi, klinker ulushi esa 17 foiz punktiga qisqartirildi. Natijalar termik faollashtirilgan kaolin va temirli texnogen materialni birgalikda qo‘llash orqali klinker sarfini kamaytirgan holda mexanik mustahkamlikni saqlash mumkinligini ko‘rsatdi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  10. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Laboratoriya sharoitida pomidor nav namunalarining sho‘rga chidamliligi

    Madreyimova Dilfuza Yerkabayevna, Nuraliyeva Quralay Daribayevna, Medetbayeva Dinara Nao‘rizbay qizi · «O‘zbekiston olima ayollarining mamlakat taraqqiyotiga qo‘shayotgan hissasi» mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari (Nukus, 2026-yil 9–10-oktyabr) · 2026

    Maqolada o‘simliklarning tuzga chidamliligining alohida va umumiy muammolarini hal qilishda ko‘pincha tuzlarning toksikligini va qat‘iy nazorat qilinadigan tuzga chidamlilik darajasini aniqlashga qaratilgan. Laboratoriya sharoitida pomidor mahsuldorligini oshirish uchun turli konsentratsiyali (NaCl, Na2SO4) tuzli eritmalarida pomidor urug‘lari unib chiqish quvvati va unuvchanligi bo‘yicha Volgogradskiy 5/95, TMK 22, UzMASH-1, Novichok va Rio grande navlari va Sultan F1, Tristar F1 hamda Solerosso F1 duragaylari tuzga chidamliligi bo‘yicha ma‘lumotlar keltirilgan.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  11. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Ikkinchi jahon urushida O‘zbekistonning G‘alabaga qo‘shgan hissasi: Qoraqalpog‘istonning o‘rni, front ortidagi safarbarlik va inson omili

    Ishanxodjayeva Zamira Rayimovna, Mirzaulukova Xilolaxon Alisher kizi, Mirzaulukova Farzonaxon Alisher kizi · «O‘zbekiston olima ayollarining mamlakat taraqqiyotiga qo‘shayotgan hissasi» mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari (Nukus, 2026-yil 9–10-oktyabr) · 2026

    Maqolada 1941–1945 yillarda O‘zbekiston SSRning G‘alabaga qo‘shgan hissasi harbiy safarbarlik, front ortidagi sanoat va qishloq xo‘jaligi, evakuatsiya hamda gumanitar faoliyatning o‘zaro bog‘liq jarayonlari asosida tahlil qilinadi. Asosiy e‘tibor Qoraqalpog‘istonning ushbu umumrespublika jarayonidagi o‘rniga qaratilgan. Hududda urushning dastlabki kunlaridagi ixtiyoriy safarbarlik, qishloq xo‘jaligi, irrigatsiya va mehnat resurslarining safarbar etilishi, shuningdek arxiv muassasalarining ijtimoiy-gumanitar faoliyati yoritiladi. Tadqiqot arxiv ma‘lumotlari, statistik ko‘rsatkichlar va mavjud tarixshunoslikni qiyosiy tahlil qilishga asoslanadi. Muallif O‘zbekistonning G‘alabaga hissasini faqat ishlab chiqarish yoki harbiy safarbarlik bilan emas, balki inson, iqtisodiy va gumanitar resurslarni birlashtirgan yaxlit tarixiy jarayon sifatida baholaydi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  12. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Innovatsion-texnologik rivojlanishda olima ayollarning ilmiy salohiyatidan samarali foydalanish mexanizmlari

    Iskandarova Munavvara · «O‘zbekiston olima ayollarining mamlakat taraqqiyotiga qo‘shayotgan hissasi» mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari (Nukus, 2026-yil 9–10-oktyabr) · 2026

    Maqolada O‘zbekistonda innovatsion-texnologik iqtisodiyot shakllanayotgan sharoitda olima ayollarning ilmiy salohiyatini iqtisodiy natijaga aylantirish masalasi tadqiq etilgan. Iqtisodiy murakkablik va Global innovatsiya indekslari, patent faolligi, yuqori texnologiyali va raqamli eksport maqsadlari hamda texnologik investitsiya loyihalari asosida ilmiy tadqiqotlarga bo‘lgan iqtisodiy talab baholangan. Oliy ta‘limdagi ayollar ulushi bo‘yicha rasmiy statistika xalqaro ma‘lumotlar bilan qiyoslanib, olimalar salohiyatining «tadqiqot – patent – tijoratlashtirish» bosqichlarida yo‘qotilish xavfi va gender bo‘yicha ajratilgan innovatsiya statistikasining yetishmasligi asoslangan, salohiyatni tijoratlashtirishning institutsional mexanizmlari taklif etilgan.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  13. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Влияние метакаолина на формирование структуры и свойства композиционного гипсового вяжущего

    Bekbosinova R.J., Abilova A.J. · Материалы международной научно-практической конференции «Вклад женщин-учёных Узбекистана в развитие страны» (Нукус, 9–10 октября 2026 г.) · 2026

    Gipsli bog‘lovchi strukturasini maqsadli o‘zgartirish uchun metakaolin istiqbolli komponent hisoblanadi. Mazkur tadqiqotda Ustyurt konlari xomashyosi asosidagi G-5 qurilish gipsi va Qoraqalpog‘iston Respublikasidagi Xo‘jako‘l koni kaolinlaridan olingan metakaolin ishlatildi. Maqbul mineral tarkib 78 % G-5 gipsi, 16 % metakaolin va 6 % Ca(OH)₂ dan iborat bo‘ldi. Qo‘shimcha ravishda organik modifikatorlar majmuasi — Melflux, GEMS va KMS qo‘llanildi. Strukturaning rivojlanishini baholash uchun qotishning turli muddatlarida siqilishga mustahkamlik, o‘rtacha zichlik va yumshash koeffitsienti aniqlandi. 3 sutkadan 28 sutkagacha bo‘lgan davrda siqilishga mustahkamlik 15 MPa dan 34 MPa gacha, o‘rtacha zichlik 1260 kg/m³ dan 1330 kg/m³ gacha, yumshash koeffitsienti esa 0,75 dan 0,92 gacha oshdi. Modifikatsiyalovchi qo‘shimchalar majmuasining kiritilishi g‘ovaklikning 14 % dan 9 % gacha kamayishi bilan kechdi. Olingan natijalar faol mineral qo‘shimcha va organik modifikatorlarni birgalikda qo‘llash hisobiga strukturani boshqarishdan ekspluatatsion xususiyatlari yaxshilangan kompozitsion gipsli materiallar olishda foydalanish mumkinligini ko‘rsatadi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  14. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Ámiwdárya boyında suwdan paydalanıwdıń etnogeografiyalıq ózgesheligi

    Balliyeva Ruza, Jumamuratova Anarxan Abatovna · «O‘zbekiston olima ayollarining mamlakat taraqqiyotiga qo‘shayotgan hissasi» mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari (Nukus, 2026-yil 9–10-oktyabr) · 2026

    Orolbo‘yi hududida suv resurslarining shakllanish jarayonlari, deltadagi tabiiy o‘zgarishlar, qoraqalpoq xalqining hayotida Amudaryoning roli, deltadagi xo‘jalik turlarining, xalqlarning etnomadaniyatining shakllanishida suv resurslarining o‘rni hamda undan foydalanishning etnogeografik xususiyatlari ochib berilgan.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  15. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Alkaloid tabiatli birikmalar sintezi va tuzilishini o‘rganish

    Allaniyazova Mapruza Qdırbaevna, Nuriyeva Mahbuba Urinbayevna, Aytjanova Aray · «O‘zbekiston olima ayollarining mamlakat taraqqiyotiga qo‘shayotgan hissasi» mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari (Nukus, 2026-yil 9–10-oktyabr) · 2026

    Ushbu maqolada Orolbo‘yi hududlarida o‘sadigan Anabasis aphylla dorivor o‘simligidan ajratib olingan Lupinin alkaloidining yantar kislotasi bilan hosil qilgan bis-efirining sintez qilish sxemasi va uning xromato mass-spektr uslubi yordamida tuzilish tahlili qilingan. Shuningdek, ularning qo‘llanish sohalari bo‘yicha ma‘lumotlar keltirilgan.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  16. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Women‘s entrepreneurship in Uzbekistan: economic significance and persistent challenges

    Yokutjon Abdullaeva, Eva Benková · Proceedings of the International Scientific and Practical Conference “Contribution of Women Scientists of Uzbekistan to the Development of the Country” (Nukus, October 9–10, 2026) · 2026

    Xotin-qizlar tadbirkorligi O‘zbekiston kichik biznes sektorining eng tez o‘sayotgan segmentlaridan biriga aylandi. Maqolada uning iqtisodiy ahamiyati, so‘nggi yillardagi o‘sishi zamirida turgan davlat siyosati, Qozog‘iston va Rossiyaga nisbatan tutgan o‘rni hamda xotin-qizlarning biznes salohiyatini hali ham cheklab turgan to‘siqlar ko‘rib chiqiladi. Tahlil shuni ko‘rsatadiki, asosiy cheklovlar huquqiy emas, balki tarkibiy xususiyatga ega: haq to‘lanmaydigan parvarish mehnati, moliyaviy resurslardan foydalanish imkoniyatlarining cheklanganligi, qonunlarning bir tekis ijro etilmasligi va ijtimoiy me‘yorlar. Siyosat ishlab chiquvchilar va qo‘llab-quvvatlash institutlari uchun amaliy tavsiyalar taklif etiladi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  17. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Cotton, Carbon, and Data: Tracing the Lineage of Environmental Injustice in the Aral Sea

    Laziza Abdullaeva, James Strick · Proceedings of the International Scientific and Practical Conference “Contribution of Women Scientists of Uzbekistan to the Development of the Country” (Nukus, October 9–10, 2026) · 2026

    Maqolada Orol dengizining yo‘q qilinishi ekologik adolatsizlikning tizimli ko‘rinishi bo‘lgani va shunday bo‘lib qolayotgani asoslanadi. Tadqiqotda uch tarkibiy qismdan iborat nazariy asos qo‘llanadi. Mahalliy «an‘anaviy tabiatdan foydalanish» tizimi mustamlakachilik «hukmronlik mafkuralari»ga qarama-qarshi qo‘yiladi, bugungi oqibatlar esa «ma‘lumotlar mustamlakachiligi» tushunchasi orqali tanqidiy ko‘rib chiqiladi. Arxeologik, siyosiy va iqtisodiy manbalarni sinchiklab o‘rganish chuqur uzviylikni ochib beradi. Sovet davridagi paxtaga («oq oltin»ga) berilib ketish o‘rnini resurslarni tortib olishning ikki yoqlama zamonaviy shakli egalladi: uglerod — ochilib qolgan dengiz tubida tabiiy gaz uchun burg‘ilash orqali, ma‘lumotlar esa — xalqaro institutlarning bilimlarni tizimli ravishda yig‘ib olishi orqali. Maqolada Orol dengizi beparvolik tufayli yomonlashayotgani emas, balki uzoqdagi hokimiyat markazlari manfaatlariga xizmat qilishi uchun faol ravishda inqiroz holatida ushlab turilayotgani ko‘rsatiladi. Orol dengizi havzasida ekologik adolat mahalliy suverenitetni tiklashni talab etadi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  18. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Saksovulzorlarda salbiy ta‘sir ko‘rsatayotgan zararli hasharotlarga qarshi olib borilgan monitoring kuzatuv ishlari

    Shamuratova Nagima Genjemuratovna, Gapparov Furkat Axatovich, Ajiev Alisher Baxtibayevich, Menlimuratova Saxipjamal Jenisbaevna, Omarova Ulday Yusupbay qizi · «O‘zbekiston olima ayollarining mamlakat taraqqiyotiga qo‘shayotgan hissasi» mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari (Nukus, 2026-yil 9–10-oktyabr) · 2026

    Orolqumning Urgu va Surgul hududida yangi barpo etilgan qora va oq saksovullarida rivojlanadigan zararli hasharotlar haqida aniqlandi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  19. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Noxat sortlarınıń túp sanına egiw muǵdarlarınıń tásiri

    Oserbaeva Tamaraxan, Yusipbayeva Xurliman · «O‘zbekiston olima ayollarining mamlakat taraqqiyotiga qo‘shayotgan hissasi» mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari (Nukus, 2026-yil 9–10-oktyabr) · 2026

    Tájiriybede noxat sortlarınıń egiw muǵdarları artqan sayın vegetaciyalıq dáwiri 1-2 kúnge kóbeyetuǵınlıǵı, egiw muǵdarlarınıń ishinde gektarına 70 kg dán egilgen varianttıń optimal ekenligi anıqlanıp, “Yulduz” sortı barlıq kórsetkishleri boyınsha “Lazzat” sortına qaraǵanda optimal bolǵanlıǵı dálillengen.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  20. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    CsPbI₃ asosidagi perovskit quyosh elementlarining samaradorligini tadqiq etish

    Zaxidova Mavluda Abdukarimovna, Nurumbetova Lobar Rimbayevna, Otaqulova Nilufar Farhod qizi · «O‘zbekiston olima ayollarining mamlakat taraqqiyotiga qo‘shayotgan hissasi» mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya materiallari (Nukus, 2026-yil 9–10-oktyabr) · 2026

    Ushbu ishda CsPbI₃ perovskit quyosh elementlarining fotovoltaik parametrlari termik qizdirish harorati va qatlam qalinligini boshqarish orqali tadqiq qilindi. CsPbI₃ perovskit faol qatlamlari CsI va PbI₂ ning 1:1 molyar nisbatdagi, 0,3 M konsentratsiyali MAAc eritmasi asosida bir, ikki, uch va to‘rt martalik spin coating usulida tayyorlandi. CsPbI₃ qatlamining termik qizdirish harorati 90–120 °C oralig‘ida o‘zgartirildi, qatlam qalinligi esa “spin coating” usulida perovskit faol qatlamni bir necha marta yotqizish orqali nazorat qilindi. Bunday yondashuv “spin coating” usulidagi yotqizilgan perovskit qatlam soni va termik ishlov berish haroratining CsPbI₃ perovskit quyosh elementlarining fotovoltaik ko‘rsatkichlariga ta‘sirini tizimli ravishda baholash imkonini berdi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Tekshirilgan Metodologiya

    Manbani ko‘rish