Ochiq kirishMaqola
Mustafakulov Ishnazar Boynazarovich, Mamarajabov Sobirjon Ergashevich, Djurayeva Zilola Aramovna · Research Focus International Scientific Journal · 2022
Mualliflar jigarning travmatik shikastlanishlarida "damage control" tarzidagi faol jarrohlik taktikasini taklif qilishgan. SFRICAN da "damage control" usuli 2006 yildan buyon jigarning IV va V darajali (E. Moore, 1986 bo‘yicha) travmatik shikastlanishlari bo‘lgan bemorlar hayotini saqlab qolishning yagona usuli sifatida qo‘llanilmoqda. STRNCMP shoshilinch jarrohlik bo‘limlarida 2008-2018 yillarda jigar jarohati bilan 127 nafar bemor operatsiya qilingan. Ulardan 19 nafari (14,96%) E. Moore bo‘yicha IV va V darajali og‘ir jigar shikastlanishlari bo‘lgan bemorlardir. Ko‘p bosqichli taktikaning samaradorligi o‘lim darajasi va yiringli-septik asoratlar soni bo‘yicha baholandi. 17 yoshdan 50 yoshgacha bo‘lgan, jigari keng ko‘lamda shikastlangan 19 nafar bemorni jarrohlik yo‘li bilan davolash natijalari tahlil qilindi. O‘rtacha yosh 26 yoshni tashkil etdi. Ular orasida 11 nafar erkak va 8 nafar ayol bor edi. Shikastlanish og‘irligining ISS shkalasi bo‘yicha o‘rtacha bahosi 34 ball (17-76), E. Moore bo‘yicha IV va V daraja shikastlanish edi. O‘rtacha qon yo‘qotish 2850 ml (1750-3850 ml) ni tashkil etdi. Barcha bemorlarga doka (plyonka) tamponadasi bilan ko‘p bosqichli laparotomiya bajarilgan, 1 kishiga to‘g‘ri keladigan o‘rtacha operatsiyalar soni 2,7 (2-5), jigar yarasini tamponada bilan tikish (13), keng ko‘lamli gepatotomiya va tomirlarni bog‘lash (3), atipik rezeksiya (2), yirik magistral tomirlarni tamponada bilan tikish (1). Reanimatsiya bo‘limidagi o‘rtacha koyka-kun 13 (3-16), klinikadagi o‘rtacha koyka-kun esa 25 (3-28) ni tashkil etdi. O‘lim ko‘rsatkichi 26,3% (19 tadan 5 tasi) bo‘lib, asosan yiringli-septik asoratlar va poliorgan yetishmovchiligi oqibatida yuz berdi. Jigarning izolyatsiyalangan va birgalikda kechuvchi og‘ir shikastlanishlarida "damage control" ko‘p bosqichli jarrohlik taktikasi koagulopatiya va poliorgan yetishmovchiligi rivojlanish xavfi bo‘lgan beqaror bemorlarda samarali usul hisoblanadi. "Damage control" usulini qo‘llash o‘tkir abdominal patologiyadan o‘lim ko‘rsatkichini 27,2% ga kamaytirishga yordam berdi.