Asosiy mazmunga o‘tish

4 311 natija

Natijalarni aniqlashtiring, tahlil qiling yoki eksport qiling.

  1. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Toshkent shahrida Sarvdoshlar (Cupressaceae) oilasi vakillarining changlanish dinamikasini o‘rganish

    Akramjonova Shakhnoza Ilkhomjon kizi, Djambekova G.S., Aymetova Shakhlo Karimovna, Rustamova Sevara Rustamovna, Atadjanova M.R. · Fundamental va amaliy mikrobiologiyaning bugungi holati va rivojlanish istiqbollari: yosh olimlar nigohi · 2026

    Mazkur matnda so‘nggi yillarda dolzarb muammoga aylanib borayotgan allergik kasalliklar, xususan, gul changi allergiyasi (pollinoz) va uning tarqalish ko‘rsatkichlari tahlil qilingan. Ma‘lumotlarga ko‘ra, dunyo bo‘ylab millionlab odamlar, jumladan, Yevropa aholisining 40% i ushbu kasallikdan aziyat chekmoqda. Shuningdek, matnda Ochiq urug‘lilar bo‘limiga mansub Sarvdoshlar (Cupressaceae) oilasi va uning vakillari (sarv, archa, tuya, sekvoyya) haqida ma‘lumot berilib, xalqaro tajribalar hamda Toshkent shahridagi holat yoritilgan. Xalqaro molekulyar allergologiya markazi ma‘lumotlariga ko‘ra, Toshkent shahrida nafas olish yo‘llari allergiyasi alomatlari bor bolalarning 27% ida sarv molekulasi Cup a 1 ga nisbatan sezuvchanlik aniqlangan.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  2. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Interrelationship between human papillomavirus (HPV) infection and disturbances of the cervical microbiocenosis

    Abdullayeva Madinakhon Isokjon kizi · Status and Development Prospects of Fundamental and Applied Microbiology: The Viewpoint of Young Scientists · 2026

    Maqolada odam papilloma virusi (OPV) infeksiyasi va bachadon bo‘yni mikrobiotsenozi buzilishi o‘rtasidagi bog‘liqlikka oid 2011–2025-yillarda chop etilgan ilmiy ma‘lumotlar tahlil qilingan. Laktobatsillalar kamaygan va anaerob flora ustun bo‘lgan mikrob jamoasi (CST IV) OPV persistensiyasi hamda servikal intraepitelial neoplaziya (CIN) og‘irligi bilan bog‘liq: uning ulushi normal sitologiyada 10% bo‘lsa, invaziv saratonda 40% ga yetadi. Lactobacillus dominantligida CIN2 regressiyasi ko‘proq kuzatiladi (70,0% va 42,1%). OPV skriningini mikrobiotsenozni baholash bilan birga olib borish maqsadga muvofiqligi asoslandi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  3. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    O‘zbekistonning qurg‘oqchil hududlari tuproqlaridan ajratilgan bakteriyalarning 16S rRNA geni asosidagi taksonomik tahlili

    Mamarasulov Bahodir Dalikhonovich, Davranov Kahramon Davranovich · Fundamental va amaliy mikrobiologiyaning bugungi holati va rivojlanish istiqbollari: yosh olimlar nigohi · 2026

    Navoiy, Buxoro va Qashqadaryo tuproqlaridan ajratilgan 18 ta bakteriya izolyatining 16S rRNK geni tahlil qilindi. Izolyatlar 9 ta avlodga mansub bo‘lib, Bacillus ulushi 38,89% ni tashkil etdi. Taqqoslash uchun olingan ketma-ketliklarga o‘xshashlik 99,24-100% oralig‘ida bo‘ldi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  4. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Neft qazib olish va tashish tizimlarida mikrobiologik korroziyaning tadqiq etilishi va ularni aniqlash usullari

    Yodgorova Farangiz Shakhobiddinovna, Mavloniy M.E., Yodgorov I.Sh. · Fundamental va amaliy mikrobiologiyaning bugungi holati va rivojlanish istiqbollari: yosh olimlar nigohi · 2026

    O‘zbekistonning Qashqadaryo va Buxoro viloyatlaridagi neft konlari hamda texnologik uskunalardan olingan namunalarda mikrobiologik korroziya bilan bog‘liq bakteriyalar o‘rganildi. 52 ta namunadan 70 dan ortiq mikroorganizm ajratildi; saralash natijasida 51 ta uglevodorod oksidlovchi va 5 ta sulfatni qaytaruvchi izolyat aniqlandi. Asosiy model shtammlar MALDI-TOF va 16S rRNK sekvenslash orqali Serratia marcescens va Pseudomonas putida sifatida identifikatsiya qilindi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  5. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Prospects for sustainable soil carbon storage and climate change mitigation using biochar

    Umarova Muhayyo Fayzulla kizi, Davranov Kahramon Davranovich, Murodova Sayyora Sobirovna · Status and Development Prospects of Fundamental and Applied Microbiology: The Viewpoint of Young Scientists · 2026

    Biochar tuproqda uglerodni uzoq muddat saqlash va iqlim o‘zgarishini yumshatishda muhim ahamiyatga ega bo‘lgan uglerodga boy material hisoblanadi. U organik biomassani kislorod cheklangan sharoitda piroliz qilish orqali olinadi. Biochar tarkibidagi nisbatan barqaror uglerod birikmalari tuproqdagi uglerod zaxiralarini oshirishga yordam beradi. Shuningdek, u tuproqning suvni ushlab turish qobiliyati, oziq moddalar mavjudligi va biologik faolligini yaxshilashi mumkin. Biocharning samaradorligi xomashyo turi, piroliz harorati hamda tuproq-iqlim sharoitlariga bog‘liq. Shu sababli biochar uglerod sekvestratsiyasini kuchaytirish, tuproq degradatsiyasini kamaytirish va barqaror qishloq xo‘jaligini rivojlantirishning istiqbolli vositasi hisoblanadi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  6. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Сравнительная оценка эффективности питательных сред на основе местного сырья для культивирования бактерий, устойчивых к тяжелым металлам

    Turakulova Dilnoza Egamberdiyevna, Kadirova Gulchehra Hakimovna · Состояние и перспективы развития фундаментальной и прикладной микробиологии: точка зрения молодых учёных · 2026

    Ushbu tadqiqot mahalliy xomashyo asosidagi suyuq ozuqa muhitlarida og‘ir metallarga (Ni, Cd, Co, Cr va Cu) chidamli bakteriyalar o‘sishining qiyosiy bahosini taqdim etadi. Aniqlanishicha, o‘rganilgan bakteriya kulturalarining aksariyati uchun eng yuqori OD₅₉₀ qiymatlari melassa asosidagi muhitda qayd etilgan bo‘lib, bu mazkur muhitni bakterial biomassa ishlab chiqarish uchun istiqbolli substrat sifatida belgilaydi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  7. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Toshkent shahri havosidagi o‘simlik gulchanglarining aerobiologik va ekologik tahlili

    Rustamova Sevara Rustamovna, Atajonova Muyassar · Fundamental va amaliy mikrobiologiyaning bugungi holati va rivojlanish istiqbollari: yosh olimlar nigohi · 2026

    Ushbu tezisda Toshkent shahri atmosfera havosidagi o‘simlik gulchanglarining tarkibi, mavsumiy tarqalishi va ularga ta‘sir etuvchi ekologik omillar tahlil qilindi. Aerobiologik monitoring Lanzoni VPPS-2010 volumetrik chang tutqichi yordamida amalga oshirildi. Kuzatuvlarda sarvdoshlar (Cupressaceae), chinor (Platanus) va qarag‘ay (Pinus) gulchanglariga alohida e‘tibor qaratildi. Olingan natijalar o‘simliklarning gullash fenologiyasi, meteorologik sharoit va shahar ko‘kalamzorlashtirish tizimi atmosfera havosidagi gulchanglar miqdoriga bevosita ta‘sir qilishini ko‘rsatdi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  8. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Glycyrrhiza glabra L. o‘simligining ildiz tizimidan ajratib olingan bakteriya shtammlaridan preparat olish texnologiyasi

    Kuralova Rano Mirzaaliyevna, Ilhomova Mohidil, Khasanova Mohichehra · Fundamental va amaliy mikrobiologiyaning bugungi holati va rivojlanish istiqbollari: yosh olimlar nigohi · 2026

    Glycyrrhiza glabra L. o‘simligi ildiz tizimidan ajratib olingan bakteriya shtammlarining mikrobiologik xususiyatlariga ko‘ra qishloq xo‘jaligida keng foydalanish imkoniyatlari ishlab chiqildi. Buning uchun ajratib olingan bakteriya shtammlaridan biotexnologik yondashuvlar asosida biopreparatlar yaratishga alohida e‘tibor berildi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  9. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Методы культивирования цианобактерий: научные основы и современные подходы

    Kakhorova Karomatkhon Sovronbayevna · Состояние и перспективы развития фундаментальной и прикладной микробиологии: точка зрения молодых учёных · 2026

    Siyanobakteriyalar yuqori ekologik va biotexnologik salohiyatga ega fotosintetik prokariotik mikroorganizmlardir. Ozuqaviy muhitni tanlash va yoritish, harorat, pH, gaz almashinuvi va mineral oziqlanishni nazorat qilish yondashuvlari umumlashtirilgan. BG-11 muhitiga, azotni fiksatsiya qiluvchi siyanobakteriyalarni yetishtirishga va unumdorlikni baholashga alohida e‘tibor qaratilgan. Ayniqsa, O‘zbekistonning qurg‘oqchil va sho‘r hududlaridan siyanobakteriyalar bilan ishlashda ma‘lum bir shtammning xususiyatlarini hisobga olish zarurati ta‘kidlangan.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  10. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Получение и исследование высокоэффективных химически модифицированных сорбентов

    Sagdiyev Kh.T., Jumayeva Anora Adkham kizi · Состояние и перспективы развития фундаментальной и прикладной микробиологии: точка зрения молодых учёных · 2026

    Bentonitlarning kimyoviy modifikatsiyasi ularning sorbsion xususiyatlarini yaxshilash va turli ifloslantiruvchi moddalarning ion shakllariga, jumladan, mis ionlari va fosfat-ionlarga nisbatan adsorbsion qobiliyatini oshirishning samarali usuli ekanligi aniqlandi. Bentonitning kimyoviy tarkibi va tuzilishini modifikatsiyalovchi komponentlarni kiritish orqali o‘zgartirish uning fizik-kimyoviy xususiyatlarini maqsadli ravishda boshqarish hamda suvli eritmalarni tozalash jarayonlarida amaliy qo‘llash imkoniyatlarini kengaytirishi ko‘rsatildi. Qatlamli gilli mineralning qatlamlararo tuzilmasini yanada barqaror shakllantirishni ta‘minlaydigan pillarlovchi agentlar sifatida polikationlardan foydalanishga alohida e‘tibor qaratildi. Pillarlovchi kation tarkibiga Cu²⁺ ionlarini kiritish uning barqarorligini oshirishga yordam berishi aniqlandi. Bu esa modifikatsiyalangan sorbentning strukturaviy va funksional xususiyatlarini saqlab qolishga ijobiy ta‘sir ko‘rsatishi mumkin. Olingan natijalar kimyoviy modifikatsiyalangan bentonitlar suvli muhitlardan og‘ir metall ionlari va fosfatlarni ajratib olishga mo‘ljallangan yuqori samarali sorbsion materiallarni ishlab chiqishda istiqbolli ekanligini ko‘rsatadi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  11. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Jizzax viloyati qurg‘oqchil maydon tuproqlarining ayrim fizik-kimyoviy xususiyatlari hamda mikrobiologik holatining qiyosiy tahlili

    Jumanazarova Sarvinoz Nizomjon kizi, Akhmedova Zahro Rakhmatovna · Fundamental va amaliy mikrobiologiyaning bugungi holati va rivojlanish istiqbollari: yosh olimlar nigohi · 2026

    Mazkur tezisda Jizzax viloyatining qurg‘oqchil hududlarida tarqalgan tuproqlarning fizik-kimyoviy ko‘rsatkichlari va mikrobiologik holatini o‘zaro bog‘liqlikda o‘rganishning ilmiy-amaliy ahamiyati tahlil qilinadi. Tuproq namligi, mexanik tarkibi, gumus miqdori, pH va sho‘rlanish darajasi mikroorganizmlar soni hamda ekologik faoliyatiga ta‘sir etuvchi muhim omillar sifatida ko‘rib chiqiladi. Ish adabiyotlar tahliliga asoslangan bo‘lib, aniq laboratoriya natijalari sifatida talqin qilinmasligi lozim.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  12. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Tibbiyot buyumlari ishlab chiqaruvchi korxonalarda mikrobiologik monitoring tizimini takomillashtirish va uning samaradorligini baholash

    Jabborova Sabohat Jalil kizi · Fundamental va amaliy mikrobiologiyaning bugungi holati va rivojlanish istiqbollari: yosh olimlar nigohi · 2026

    Tezisda tibbiyot buyumlari ishlab chiqaruvchi korxonalarda mikrobiologik monitoring tizimini tashkil etish, takomillashtirish va samaradorligini baholash masalalari yoritilgan. Ishlab chiqarish muhiti mikrobiologik holatini muntazam nazorat qilish mahsulot xavfsizligini ta‘minlash va biologik xavflarning oldini olishga xizmat qiladi. Monitoringda ishlab chiqarish havosi, ishchi yuzalar, texnologik jihozlar, xodimlar qo‘llari va ishlab chiqarilayotgan buyumlar nazorat qilinadi. Natijalarni tizimli qayd etish va dinamik tahlil qilish profilaktik hamda tuzatuvchi choralarni o‘z vaqtida belgilash imkonini beradi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  13. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Glifosat gerbitsidiga chidamli Bacillus pumilus XGR7 shtammining ayrim morfologik, fiziologik-biokimyoviy xususiyatlari

    Iskandarova Umida Akhmed kizi, Mavjudova Aziza Majidovna, Kosimov Diyorbek Ilkhom ugli, Zaynitdinova Lyudmila Ibragimovna · Fundamental va amaliy mikrobiologiyaning bugungi holati va rivojlanish istiqbollari: yosh olimlar nigohi · 2026

    Ushbu tezisda glifosat gerbitsidiga chidamli Bacillus pumilus XGR7 shtammining ayrim morfologik va fiziologik-biokimyoviy xususiyatlari o‘rganilgan. Tadqiqot davomida bakteriya shtammining morfologik belgilari hamda amilaza, lipaza va sellulaza fermentlari faolligi baholangan. Olingan ma‘lumotlar shtammning biologik xususiyatlarini tavsiflash va uning bioremediatsion imkoniyatlarini kelgusida o‘rganishda muhim ahamiyatga ega.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  14. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Sho‘rlangan tuproqdan ajratilgan Bacillus avlodi vakillarining NaCl stressiga chidamliligi

    Azizova Durdona Khabibulla kizi, Karimov Husniddin Kholmamatovich, Khayrullaev A. · Fundamental va amaliy mikrobiologiyaning bugungi holati va rivojlanish istiqbollari: yosh olimlar nigohi · 2026

    Sho‘rlangan tuproqdan ajratilgan bakterial izolyatlarning taksonomik mansubligi, NaCl ga chidamliligi va fitogormonlar bilan bog‘liq funksional potensiali baholandi. MALDI-TOF MS tahlili izolyatlarning Bacillus halotolerans, B. rugosus, B. safensis va B. pumilus turlariga mansubligini ko‘rsatdi. NaCl konsentratsiyasi 5% dan 15% gacha oshirilganda o‘sishni saqlagan izolyatlar ulushi 84,6% dan 53,8% gacha kamaydi. Ayrim izolyatlar yuqori tuz stressi va fitogormonlar bilan bog‘liq kolorimetrik faollikni birgalikda namoyon etdi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  15. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Alyuminiy oksidli kompozit keramik qoplamalarning mikroorganizmlarni immobilizatsiyalash va uzoq muddatli saqlashdagi istiqbollari

    Akhrorkoziyeva Shokhsanamkhon Bakhtiyorjon kizi, Akhmedova Zahro Rakhmatovna · Fundamental va amaliy mikrobiologiyaning bugungi holati va rivojlanish istiqbollari: yosh olimlar nigohi · 2026

    Tezisda alyuminiy oksidli kompozit keramik qoplamalarning mikroorganizmlarni immobilizatsiyalash va kolleksion shtammlarni uzoq muddat saqlashdagi istiqbollari ilmiy adabiyotlar asosida tahlil qilindi. Mikroyoyli oksidlash usulida olingan qoplamalarning tuzilishi va adsorbsion xususiyatlariga oid ma‘lumotlar umumlashtirildi. Ular istiqbolli tashuvchi material bo‘lsa-da, uzoq muddatli saqlashdagi samaradorligini aniqlash uchun maxsus tajribalar zarur.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  16. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Tuproq bakteriyalaridan olingan biofaol metabolitlarning sitotoksik xususiyatlari

    Alimova Dildora Farkhod kizi, Murodullayev Dilmurod Dilshodovich, Temirova Marguba, Rayimberdiyeva Sanobar, Absattorova Khursanoy, Rustamova Nigora · Fundamental va amaliy mikrobiologiyaning bugungi holati va rivojlanish istiqbollari: yosh olimlar nigohi · 2026

    O‘zbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati tuprog‘idan bakteriya izolyatlari ajratib olindi va 16S rRNK geni ketma-ketligi tahlili asosida identifikatsiya qilindi. Tadqiqotda 30 dan ortiq izolyat olindi; ulardan to‘rtta shtamm antimikroblik va yallig‘lanishga xos xususiyatlariga ko‘ra tanlab olindi va ular: Bacillus atrophaeus AD80, Priestia endophytica AD81, Paenibacillus lautus AD83 va Peribacillus frigoritolerans AD90 sifatida aniqlandi. Tanlangan shtammlarning xom ekstraktlari inson ko‘krak bezi adenokarsinomasi MCF-7 va bachadon bo‘yni saratoni HeLa hujayralariga nisbatan CCK-8 testi yordamida baholandi. B. atrophaeus AD80 ekstrakti eng yuqori sitotoksik faollikni ko‘rsatib, IC₅₀ qiymatlari MCF-7 hujayralarida 174,4 µg/ml va HeLa hujayralarida 151,0 µg/ml ni tashkil etdi. P. endophytica AD81 ekstrakti MCF-7 hujayralariga nisbatan kuchsizroq faollik ko‘rsatdi (IC₅₀ = 765,8 µg/ml). P. lautus AD83 va P. frigoritolerans AD90 ekstraktlari 1000 µg/ml gacha bo‘lgan konsentratsiyada hujayra hayotchanligini 50% ga kamaytirmadi. Natijalar B. atrophaeus AD80 shtammini keyingi tadqiqotlar uchun istiqbolli biofaol metabolitlar manbai sifatida ko‘rsatadi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  17. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Hydrolytic enzyme activity and salt tolerance of Bacillus inaquosorum strain J13 isolated from oil-contaminated soil

    Abdullayeva Yulduz Alisher kizi, Abdullayeva Jasmina A., Akhmedova Zahro Rakhmatovna · Status and Development Prospects of Fundamental and Applied Microbiology: The Viewpoint of Young Scientists · 2026

    Ushbu tadqiqotda Surxondaryo viloyatining neft bilan ifloslangan tuprog‘idan ajratilgan Bacillus inaquosorum J13 shtammining gidrolitik ferment faolligi va tuzga chidamliligi o‘rganildi. Shtammning taksonomik mansubligi 16S rRNK geni ketma-ketligini BLAST orqali taqqoslash asosida baholandi. Proteaza (47 mm), lipaza (42 mm), ksilanaza (37 mm), sellulaza (34 mm) va amilaza (30 mm) faolligi qayd etildi, pektinaza faolligi aniqlanmadi. Shtamm NaCl va Na2SO4 ning 2 M gacha konsentratsiyalarida o‘sish qobiliyatini saqladi. Natijalar J13 izolyatini bioremediatsiya uchun istiqbolli nomzod sifatida keyingi tadqiqotlarda baholash zarurligini ko‘rsatadi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  18. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Polietilen parchalanishini tezlashtiruvchi bakterial shtammlarni (Pseudomonas spp., Bacillus spp.) mahalliy hududlardan ajratib olish va identifikatsiya qilish

    Kadirova Zuhra Abrarovna, Abduganiyeva Pokiza Yolchi kizi · Fundamental va amaliy mikrobiologiyaning bugungi holati va rivojlanish istiqbollari: yosh olimlar nigohi · 2026

    Polietilen chiqindilarining atrof-muhitga salbiy ta‘sirini kamaytirish maqsadida mahalliy chiqindi poligonlari tuproqlaridan polietilenni samarali parchalovchi Pseudomonas spp. va Bacillus spp. bakterial shtammlarini ajratib olish va identifikatsiya qilish masalalari o‘rganilgan. Seleksiya jarayonida uglerodning yagona manbasi sifatida polietilen plyonkalar qo‘llanilgan Mineral Salt Medium ozuqa muhitidan foydalanildi. 60 kunlik laboratoriya tajribalari davomida Pseudomonas putida va Bacillus subtilis shtammlari yuqori destruktiv faollik ko‘rsatib, polietilen plyonka o‘lchamini mos ravishda 16.4% va 14.8% ga kamaytirgani aniqlandi. FTIR-spektroskopiya va SEM (skanerlovchi elektron mikroskopiya) tahlillari orqali polimer sirtida oksidlanish va struktura yemirilishi sodir bo‘lgani ilmiy jihatdan tasdiqlandi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  19. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Sharg‘un ko‘mir koni chiqindisini mahalliy Bacillus shtammlari yordamida biodegradatsiya qilish

    Khudoyberdiyeva Sarvinoz Anvar kizi, Akhmedova Zahro Rakhmatovna · Fundamental va amaliy mikrobiologiyaning bugungi holati va rivojlanish istiqbollari: yosh olimlar nigohi · 2026

    Ushbu maqolada Sharg‘un ko‘mir koni chiqindisidan ajratilgan Bacillus cabrialesii SH16 va Bacillus subtilis SH29 shtammlari ko‘mirning organik qismini qay darajada parchalay olishi gravimetrik, FTIR va UV–Vis usullari yordamida tekshirildi. Eng sezilarli natijaga B. subtilis SH29 erishdi — sof massa yo‘qotishi 3,01% ni tashkil etdi, FTIR spektrida esa karbonil guruhlarining paydo bo‘lishi qayd etildi. Dala tajribasida konsorsium qo‘llanilgan tuproq namunasida ham o‘xshash spektral siljishlar kuzatildi. Bu ma‘lumotlar mahalliy shtammlarning ko‘mir chiqindisini bioremediatsiya qilishda amaliy ahamiyatga ega bo‘lishini ko‘rsatadi.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish
  20. Ochiq kirishKonferensiya maqolasi

    Sho‘rlangan tuproqlarda silikat bakteriyalardan foydalanishning istiqbollari

    Khayrullayeva Gulchehra Ulugbek kizi, Davranov Kahramon Davranovich, Murodova Sayyora Sobirovna · Fundamental va amaliy mikrobiologiyaning bugungi holati va rivojlanish istiqbollari: yosh olimlar nigohi · 2026

    Sho‘rlanish qishloq xo‘jaligi ekinlarining o‘sishi, rivojlanishi va hosildorligini cheklovchi asosiy abiotik stress omillaridan biridir. Tuproqda eruvchan tuzlarning, ayniqsa Na⁺ va Cl⁻ ionlarining ortiqcha to‘planishi o‘simliklarda osmotik stress, ionlar muvozanatining buzilishi, oksidlovchi stress va oziqa elementlarining o‘zlashtirilishining pasayishiga olib keladi. Bunday sharoitda biologik usullardan foydalanish, jumladan, o‘simliklarning rizosferasida faoliyat yurituvchi foydali mikroorganizmlardan foydalanish sho‘rlanish oqibatlarini kamaytirishning istiqbolli yo‘nalishlaridan hisoblanadi. Silikatlarni erituvchi bakteriyalar mineral silikatlarning biologik erishini tezlashtirib, tuproqda kremniyning o‘simliklar uchun mavjud shakllarini ko‘paytirishi mumkin. Ushbu mikroorganizmlar organik kislotalar, ligandlar, ekzopolisaxaridlar va boshqa metabolitlar ishlab chiqarish orqali silikat minerallarining parchalanishiga ta‘sir ko‘rsatadi. Kremniyning o‘simliklarda ion muvozanatini saqlash, suv almashinuvini tartibga solish, antioksidant tizimni faollashtirish va tuz stressiga chidamlilikni oshirishdagi roli ko‘plab tadqiqotlarda ko‘rsatilgan.

    Iqtiboslar

    • ReLibrary0
    • OpenAlex0
    • Crossref0

    Metodologiya

    Manbani ko‘rish