IQTISODCHI MUTAXASSISLARNI TAYYORLASHDA RUSTILINING KASBIY-KOMMUNIKATIV AHAMIYATI

Maqolada iqtisodiy mutaxassisliklar talabalari uchun kasbiy ko‘nikmalarni rivojlantirish jarayonida rus tili kursining roli qisqacha ta‘kidlangan. Bu kompetensiyaga asoslangan yondashuv nafaqat talabalarning bilim olishiga, balki ularning real professional vaziyatlarda samarali harakat qilish qobiliyatini rivojlantirishga ham qaratilganligini isbotlaydi. Rus tili darslari uchun professional terminologiya, hujjatlar bilan ishlash, analitik matnlarni tushunish va professional muloqot ko‘nikmalarini rivojlantirish bo‘yicha amaliy tavsiyalar berilgan.

IQTISODCHI MUTAXASSISLARNI TAYYORLASHDA RUS TILINING KASBIY-KOMMUNIKATIV AHAMIYATI

Nuraliyeva Maftuna G‘ulomovna Is’hoqxon Ibrat nomidagi Namangan davlat chet tillar instituti tayanch doktoranti, [telefon raqami yashirilgan], Nuraliyevamaftuna4440@gmail.com

Annotatsiya: Maqolada iqtisodiy ixtisoslik talabalarida kasbiy kompetensiyalarni shakllantirish jarayonida rus tili fanining o‘rni qisqa yoritiladi. Kompetensiyaviy yondashuv talabaning faqat bilimini emas, balki real kasbiy vaziyatlarda samarali harakat qilish qobiliyatini rivojlantirishga xizmat qilishi asoslanadi. Rus tili darslarida kasbiy terminologiya, hujjatlar bilan ishlash, tahliliy matnni tushunish va kasbiy muloqot ko‘nikmalarini shakllantirish bo‘yicha amaliy tavsiyalar beriladi. Kalit so‘zlar: kompetensiya, kasbiy kompetensiya, iqtisodiy ta’lim, rus tili, kasbiy kommunikatsiya, kompetensiyaviy yondashuv, fanlararo kommunikatsiya. Аннотация: В статье кратко освещается роль дисциплины «Русский язык» в процессе формирования профессиональных компетенций у студентов экономических специальностей. Обосновывается, что компетентностный подход направлен не только на усвоение знаний студентом, но и на развитие способности эффективно действовать в реальных профессиональных ситуациях. На занятиях по русскому языку предлагаются практические рекомендации по формированию навыков владения профессиональной терминологией, работы с документами, понимания аналитических текстов и профессионального общения. Ключевые слова: компетенция, профессиональная компетенция, экономическое образование, русский язык, профессиональная коммуникация, компетентностный подход, междисциплинарная коммуникация.

Abstract: The article briefly highlights the role of the Russian language course in the process of developing professional competencies in students of economic specialties. It substantiates that the competencybased approach is aimed not only at the acquisition of knowledge by

students, but also at developing their ability to act effectively in real professional situations. Practical recommendations are provided for Russian language classes on developing skills in professional terminology, working with documents, understanding analytical texts, and professional communication. Keywords: competence, professional competence, economic education, Russian language, professional communication, competencybased approach, interdisciplinary communication.

Kirish. Zamonaviy mehnat bozorida iqtisodchi mutaxassisdan nazariy bilim bilan bir qatorda tahlil qilish, muloqot olib borish, axborotni qayta ishlash va qaror qabul qilish kabi ko‘nikmalar talab etiladi. Shu sababli oliy ta’limda kompetensiyaviy yondashuv dolzarb bo‘lib, fanlar mazmuni kasbiy faoliyat bilan bog‘lab o‘qitilishi lozim. Rus tili fani esa iqtisodiy sohada rus tilidagi manbalar, hujjatlar va professional muloqot bilan ishlash imkonini kengaytiradi. Asosiy qism. Kompetensiya odatda bilim, ko‘nikma, tajriba va shaxsiy sifatlarning integratsiyalashgan majmuasi sifatida talqin qilinadi. Iqtisodchi mutaxassis uchun funksional (hisobot, reja, hisobkitob), intellektual (tahlil, xulosa, prognoz), ijtimoiy (muloqot, hamkorlik) hamda raqamli-axborot (ma’lumot izlash, tahlil qilish) kompetensiyalar muhim hisoblanadi. Rus tili fanini kasbiy yo‘naltirilgan o‘qitish bu kompetensiyalarni quyidagicha qo‘llab-quvvatlaydi: • Kasbiy axborot bilan ishlash: rus tilidagi iqtisodiy matnlarni o‘qish, asosiy g‘oyani ajratish, qisqa xulosa yozish; • Terminologik tayyorgarlik: soha terminlarini to‘g‘ri qo‘llash, ta’riflash va kontekstda ishlatish; • Kasbiy yozma nutq: xizmat xati, ma’lumotnoma, qisqa hisobot va taqdimot matnlarini tayyorlash; • Og‘zaki kommunikatsiya: muzokara, savol-javob, taqdimot va rasmiy uslubda fikr bildirish. Dars jarayonida “case” topshiriqlar, rol o‘ynash, mini-loyiha va kriterial baholash (rubrika/checklist) kabi faol metodlar qo‘llansa, rus tili darslari talabaning kasbiy kompetensiyalarini aniq natijaga yo‘naltirib rivojlantiradi. Xulosa. Iqtisodiy ixtisoslik talabalari uchun rus tili fani kasbiy kompetensiyalarni rivojlantirishda muhim resursdir. Kompetensiyaviy yondashuv asosida rus tilini kasbiy vaziyatlar bilan bog‘lab o‘qitish talabalarda terminologik savodxonlik, kasbiy muloqot, analitik matn bilan ishlash va hujjat yuritish ko‘nikmalarini kuchaytiradi. Natijada bitiruvchining mehnat bozoridagi raqobatbardoshligi oshadi.