ATIPIK MIKROFLORA ETIOLOGIYALI O‘TKIR OBSTRUKTIV BRONXITLARINING O‘ZIGA XOS KLINIK KECHISHI
Kudratova Z.E.1, Tursunov F.U.1, Musayeva F.R.2, Abdulxayev Ibroxim32023
- 1Assistent, Samarkand Davlat tibbiyot universiteti
- 2Klinik ordinator, Samarkand Davlat tibbiyot universiteti
- 3Talaba, Samarkand Davlat tibbiyot universiteti
JurnalResearch Focus International Scientific JournalJild 1Son 4Sahifa 23–32
Annotatsiya
atipik etiologiyali O‘OB bor bolalarda klinik-immunologik kechish xususiyatlari va differentsial diagnostik mezonlarini aniklash orkali kasallikni davolash usullarini takomillashtirish.
Boshqa tillarda
ruschaСПЕЦИФИЧЕСКОЕ КЛИНИЧЕСКОЕ ТЕЧЕНИЕ ОСТРОГО ОБСТРУКТИВНОГО БРОНХИТА ЭТИОЛОГИИ АТИПИЧНОЙ МИКРОФЛОРЫ
существует ООБ атипичной этиологии у детей, особенности клинико-иммунологического отторжения и разработка дифференциально-диагностических критериев для совершенствования методов лечения глазного заболевания.
inglizchaSPECIFIC CLINICAL COURSE OF ACUTE OBSTRUCTIVE BRONCHITIS OF THE ETIOLOGY OF ATYPICAL MICROFLORA
there is an AOB of atypical etiology in children, features of clinical and immunological rejection and the development of differential diagnostic criteria for improving methods of treating eye diseases.
Kalit so‘zlar
- nafas olish tizimi
- respirator infektsiyalar
- o‘tkir obstruktiv bronxit
- klaritromitsin
- galavit
To‘liq matn
Litsenziya: CC BY 4.0litsenziya matni
Matn PDF’dan ajratilgan va qayta formatlangan; asl nusxadan farq qilishi mumkin.
АТИПИК МИКРОФЛОРА ЭТИОЛОГИЯЛИ ЎТКИР ОБСТРУКТИВ БРОНХИТЛАРИНИНГ ЎЗИГА ХОС КЛИНИК КЕЧИШИ Ассистент Кудратова З.Э. Ассистент Турсунов Ф.У. Клиник ординатор Мусаева Ф.Р. Талаба Абдулхаев Иброхим Самарканд Давлат тиббиёт университети https://doi.org/10.5281/zenodo.7494718 Аннотация: атипик этиологияли ЎОБ бор болаларда клиник-иммунологик кечиш хусусиятлари ва дифференциал диагностик мезонларини аниклаш оркали касалликни даволаш усулларини такомиллаштириш. Калит сўзлар: нафас олиш тизими, респиратор инфекциялар, ўткир обструктив бронхит, кларитромицин, галавит. СПЕЦИФИЧЕСКОЕ КЛИНИЧЕСКОЕ ТЕЧЕНИЕ ОСТРОГО ОБСТРУКТИВНОГО БРОНХИТА ЭТИОЛОГИИ АТИПИЧНОЙ МИКРОФЛОРЫ Аннотация: существует ООБ атипичной этиологии у детей, особенности клинико-иммунологического отторжения и разработка дифференциально-диагностических критериев для совершенствования методов лечения глазного заболевания. Ключевые слова: дыхательная система, респираторные инфекции, острый обструктивный бронхит, кларитромицин, галавит. SPECIFIC CLINICAL COURSE OF ACUTE OBSTRUCTIVE BRONCHITIS OF THE ETIOLOGY OF ATYPICAL MICROFLORA Abstract: there is an AOB of atypical etiology in children, features of clinical and immunological rejection and the development of differential diagnostic criteria for improving methods of treating eye diseases. Key words: respiratory system, respiratory infections, acute obstructive bronchitis, clarithromycin, galavit.
КИРИШ Нафас олиш тизими касалликлари сонининг барқарор ошиб боаётганлиги замонавий педиатриянинг энг долзарб муаммоси ҳисобланади. Пастки нафас йўлларининг касалликлари турли хил клиник ва морфологик ўзгаришлар билан тавсифланади, бу бола организмининг анатомик ва физиологик хусусиятларидан келиб чиқади, ва кўпинча бронхиал обструкцияга олиб келади. Мактабгача ёшдаги болаларда ўткир обструктив бронхитни (ЎОБ) ривожланишида вирусли ва атипик бактериал қўзғатувчиларнинг роли тўғрисида хорижий ва маҳаллий адабиётларни таҳлил қилиш шуни кўрсатдики, уларнинг энг кенг тарқалгани хламидия, микоплазма, респиратор-синтициал вирусли инфекциялардир. Атипик этиологияли ОБ соҳасида келтирилган илмий тадқиқотлар натижалари хилма-хил ва зиддиятли. Мавжуд адабиётларда респиратор инфекциялар структураси минтақавий хусусиятлари, шу жумладан ООБ билан боғлиқ бўлган тадқиқотлар кам. Ташхисни тасдиқлашда, атипик инфекцияни ташхислашнинг лаборатория усулларига устувор аҳамият бериб, биз кўпинча касаллик клиник кечишининг ноаниқ натижаларига дуч келамиз, бу кейинги тадқиқотларнинг мақсади ҳисобланади.
ТАДҚИҚОТ МАТЕРИАЛЛАРИ ВА МЕТОДОЛОГИЯСИ Тадқиқотнинг мақсади атипик этиологияли ЎОБ бор болаларда клиник-иммунологик кечиш хусусиятлари ва дифференциал диагностик мезонларини аниклаш оркали касалликни даволаш усулларини такомиллаштиришдир. Тадқиқот объекти Республика шошилинч тиббий ёрдам илмий маркази Самарқанд филиалининг болалар бўлимида ва СамДТУ кўп тармоқли ихтисослаштирилган болалар жарроҳлик клиникасининг торакал бўлимида стационар даволанишда бўлган 90 нафар атипик микрофлора этиологияли ЎОБ билан ва 90 нафар атипик этиологиясиз ЎОБ билан касалланган болалар бўлди. ТАДҚИҚОТ НАТИЖАЛАРИ Бизнинг маълумотларимиз шуни кўрсатдики, кларитромицин ва Галавитни олган болалар гуруҳида даволанишдан сўнг умумий ҳолатнинг яхшиланиши 2 кун олдин қайд этилган, даволаш бошланганидан 2 кун ўтгач ҳарорат пасайган, йўталнинг пасайиши 6-7 кун ичида қайд этилган, бурун-лаб учбурчаги цианози 1,5 кун олдин йўқолган. Ҳансираш сезиларли даражада тезроқ шу гуруҳда йўқолди ва аускультатив текширувда хириллашлар ҳам назорат гуруҳига нисбатан эрта муддатда йўқолди. Цитокин статусни ўрганиш натижалари шуни кўрсатдики, атипик атипик микрофлора билан боғлиқ ўткир обструктив бронхит бўлган болаларда қабул қилинганда IL-6 миқдори назорат гуруҳига болалари кўрсаткичига22,0±1,0пг/мл нисбатан 2,1 баравар ошган, шунингдек, болаларда атипик атипик микрофлора билан боғлиқ ўткир обструктив бронхит ўткир даврида IL-8 нинг характерли 2 баравар кўпайиши кузатилган. Шунингдек, барча гуруҳларда INF-γмиқдори 1,4 баробар (мос равишда 20,58±0,82пг/мл; 17,73±1,15пг/мл; 21,27±0,64пг/мл; 20,08±0,80пг/мл) ошиши кузатилди, бу улар орасидаги фарқларнинг (р˂0,05) ишончлилиги билан исботланди (расм 1.). 20,58 21,15 21,27 22 17,73 20,08 18,34 21,15 21,63 20,58 17,78 21,75 23,01 19,4 23,6 21,21
IL-1ß-11 пг/мл IL-6- 10 пг/мл IL-8-10 пг/мл IFNƴ- 15 пг/мл IL-1ß-11 пг/мл IL-6- 10 пг/мл IL-8-10 пг/мл IFNƴ- 15 пг/мл
Расм. 1. Текширилган болаларда даволанишдан олдин цитокинлар миқдори, пг/мл Ch.pneumoniaeга IgM, IgG антителоларнинг ва M.pneumoniaeга IgM, IgG антителоларнинг қонда интерлейкинлар ва иммуноглобулинлар миқдорига бевосита ёки билвосита таъсирини аниқлаш учун иммунитетнинг ўрганилган кўрсаткичлари ўртасида корреляцион таҳлил ўтказилди (жадвал-1).
Жадвал1. Гуморал иммунитет ва цитокинлар кўрсаткичлари ўртасида корреляцион таҳлил Хлам Ig M Хлам.Ig G МикопIg M МикопIg G
IL-1ß 0,80 0,70 0,88 0,85 IL-6 0,84 0,72 0,86 0,81 IL-8 0,79 0,65 0,77 0,73 INF-γ 0,79 0,66 0,79 0,74 Ig A 0,82 0,69 0,85 0,86 IgM 0,83 0,73 0,91 0,92 IgG 0,83 0,74 0,94 0,92 IgE 0,78 0,72 0,90 0,89 Изоҳ: муҳим ижобий корелляцион ўзаро боғлиқлик
кучли ижобий корелляцион ўзаро боғлиқлик корелляцион ўзаро боғлиқлик заиф Корреляцион таҳлил натижаларига кўра 32 та муҳим корелляцион ўзаро боғлиқлик аниқланди: улар орасида 5 та кучли ижобий ва 3 та заиф. Корелляцион таҳлил натижалари IgG, IgМ, IgЕ концентрацияларини M.pneumoniae IgМ ва M.pneumoniae IgG антителолари билан кучли ижобий корелляцион боғлиқлигини кўрсатди, бу ҳолат компенсатор-мослашув захираларининг зўриқишидан дарак беради. Микоплазма ва хламидия инфекциялари билан боғлиқ ЎОБ билан касалланган болаларда гуморал иммунитетнинг иммунологик кўрсаткичларидаги дифференциал фарқларни аниқлаш учун биз кўрсаткичларни даволанишдан олдин ва кейин ёш жиҳатдан баҳоладик. Шундай қилиб, 5 ойликдан 1 ёшгача бўлган болаларда стандарт даволаш олган I гуруҳда IgA таркиби норма оралиғида бўлди 0,70±0,08 г/л, 3 ёшдан 6 ёшгача бўлган болаларда эса кўрсаткичлар норманинг қуйи чегарасида бўлиб, бу маълумотлар статистик аҳамиятга эга бўлмади (р˃0,05) ва 1-3 ёшли болаларда 0,93±0,16 г/л, 3-6 ёшли болаларда 0,96±0,14 г/л ни ташкил қилди. Ушбу гуруҳда 5 ойдан 6 ёшгача бўлган болаларда IgA таркиби даволанишдан кейин деярли ўзгаришсиз қолди. Стандарт даволаш билан бирга кларитромицин қабул қилган II гуруҳдаIgА таркибида қуйидаги натижалар олинган: даволаш олдин ёш гуруҳлари ҳеч фарқлар бўлмади ва кўрсаткичлар норма чегарасида бўлиб, статистик жиҳатдан сезиларли даражада аҳамияга эга бўлмади (р˃0,05). Ушбу гуруҳда даволанишдан сўнг, ёш меъёрларидан ошмаган тарзда IgАмиқдоринингкам даражада кўтарилиши кузатилди (р˃0,05). Стандарт даволашдан ташқари Галавит олган III гуруҳда даволашдан сўнг IgА таркибнинг норманинг юқори чегараларигача ошиши кузатилди, лекин кўрсаткичлар статистик жиҳатдан сезиларли даражада аҳамиятли бўлмади (р˃0,05). Стандарт даволанишдан ташқари кларитромицин ва Галавит олган IV гуруҳда IgА даражаси 1 ёшдан 6 ёшгача бўлган болалар гуруҳида статистик жиҳатдан сезиларли даражада ошди ва даволанишдан олдин 1 ёшдан 3 ёшгача бўлган болаларда IgА таркиби 1,05±0,006 ни ташкил этди, даволанишдан кейин эса 1,51±0.008 ни ташкил этди
(р˂0,05). 3 ёшдан 6 ёшгача бўлган беморларда 0,091±0,14 ни ташкил этди; шунингдек, даволаш сўнг 1,42±0,15 (р˂0,05) гача ошди. I гуруҳда 5 ойликдан 6 ёшгача болаларда, яъни барча ёш гуруҳларида IgМ нинг қондаги миқдори ўртача 2 баробар ошди ва кўрсаткичлар ишончли тарзда аҳамиятли бўлди. Даволанишдан сўнг барча ёш гуруҳларида IgМ кўрсаткичларини нормаллашиши кузатилди ва кўрсаткичлар ишончли тарзда аҳамиятли бўлди (р˂0,05). II гуруҳда 5 ойликдан 1 ёшгача болаларда, IgМ нинг қондаги миқдори ўртача 2,5 баробар ошди, 1 ёшдан 3 ёшгача болаларда ва 4 ёшдан 6 ёшгача болаларда 1,5 баробар ошди. Даволанишдан сўнг IgМ таркиби барча ёш гуруҳларида нормаллашди ва мос равишда 0,60±0,21; 1,34±0,20; 1,39±0,36 г/л ташкил қилди. III гуруҳда бошқа гуруҳлардаги каби IgМ миқдорининг 1,5 дан 4 баробаргача ошиши кузатилди (мос равишда 4,96±0,47; 4,75±0,47; 3,63±0,43) ва кўрсаткичлар ишончли тарзда аҳамиятли бўлди (р˂0,05). Даволанишдан сўнг IgМ таркиби нормаллашди. Кларитромицин ва Галавит қабул қилган IV гурух беморларидаIgМ миқдори таққосланганда олдинги гурухлар билан фарқлар аниқланмади. Қон зардобидаги IgG таркибини аниқлаш натижалари шуни кўрсатдики, даволанишдан олдин барча гуруҳлардаги ёш гуруҳлар ўртасида фарқ аниқланмади, барча гуруҳлардаги кўрсаткичлар ёш меъёрида бўлди ва сезиларли даражада (р˂0,05). Даволанишдан сўнг I гуруҳда 5 ойликдан 1 ёшгача бўлган ёш тоифасида кўрсаткичлар сезиларли даражада ошмади ва 19,20 ни ташкил қилди1,59 г/ л, шунингдек, 4 ёшдан 6 ёшгача бўлган гуруҳда ҳам маълумотлар ёш меъёридан бир оз юқори бўлди (21,14±1,86 г/л). II ва III гуруҳларда барча ёш гуруҳларида даволашдан сўнг нормага нисбатан бир оз ошиши аниқланди, II гуруҳда ўртача 21,42±1,19 г/л, III гуруҳда ўртача 21,17±1,34 г/л ни ташкил қилди (р˂0,05). IV гуруҳда IgG миқдори даволашдан сўнг қуйидагича бўлди: 5 ойликдан 1 ёшгачанормага нисбатан бир оз ошиши аниқланди ва 20,65±3,23 г/л ни ташкил қилди, 1 ёшдан 3 ёшгача 21,82±0,99 г/л, 4 ёшдан 6 ёшгача 24,87±1,35 г/л, яъни ушбу гуруҳда шундай тенденция кузатилди - боланинг ёши қанча катта бўлса, кўрсаткичлар шунча кўпроқ нормадан ошди. IgЕ миқдори даволаш усулига қарамасдан барча ёш гуруҳларида юқори бўлди, айниқса 1 ёшдан 3 ёшгача болаларда бу кўрсаткич 2-3 баробар ошиши кузатилди, ва IgЕ миқдоринг энг юқори кўрсаткичи 1-3 ёш болалар гуруҳида 115,49±20,21 МЕ/л бўлди, 1-3 ёшда бу кўрсаткич нормаси 45 МЕ/млни ташкил этади. 5 ойликдан 1 ёшгача бўлган болаларда ҳам IgЕ миқдори ошиши кузатилди ва гуруҳларга мос равишда 77,28±16,46 МЕ/л; 53,08±9,70 МЕ/л; 112,87±19,68 МЕ/л; 92,6±37,99 МЕ/л бўлди. 4-6 ёшгача болалар гуруҳида кўрсаткич II ва IV гуруҳда норма чегарасида бўлди ва мос равишда 58,17±10,84 МЕ/л; 40,73±24,20 МЕ/л ташкил қилди, I ва III гуруҳда кўрсаткич ошиши кузатилди, мос равишда 148,54±44,76 МЕ/л; 109,40±18,2 МЕ/л бўлди. Даволанишдан сўнг 5 ойдан 1 ёшгача гуруҳда юқори кўрсаткичларнинг даволанишдан олдингига нисбатан бир баробар пасайиши кузатилди ва 53,90+10,54 МЕ/л ни ташкил этди. Даволанишдан кейин 1 ёшдан 3 ёшгача бўлган ёш гуруҳида ушбу кўрсаткичлар даволанишдан олдин меъёридан 2,5 баравар юқори бўлишига қарамай, кўрсаткичлар нормал ҳолатга қайтди. Даволанишдан олдин ва кейин 4 ёшдан 6 ёшгача бўлган болалар гуруҳида бошқа ёш гуруҳларидан фарқли ҳолда даволанишдан олдин ҳам, даволанишдан кейин ҳам энг юқори кўрсаткичлар кузатилди ва даволанишдан кейин бу кўрсаткичлар нормага нисбатан 2,5 баравар юқори бўлди (расм 2).
109,4 70 61,87 57,42 70 42,3 58,17 40,73 18 21,14 22,9 19,85 24,87 18 9,72 7,03 6,79 11,51 2,2 4 3,94 3,63 9,23 2,2 1,75 1,39 1,36 3,69 2,2 0,96 1,08 1,57 0,91 2,2 0,99 1,21 1,42 1,1
Расм 2. I,II,III,IV гуруҳларда 4-6 ёшгача болалар гуруҳида IgA, IgM, IgG, IgE миқдори динамикаси (даволанишгача ва даволашдан сўнг) II гуруҳда 5 ойликдан 1 ёшгача болаларда даволанишдан сўнг IgE миқдори камайди, лекин нормагача пасаймади ва 45,92+6,48 МЕ/л ни ташкил қилди, нормада 30 МЕ/л бўлиши керак. 1-3 ёшгача гуруҳда даволашгача IgE миқдори нормадан 2 марта юқори эи, даволашдан сўнг нормага тушди ва 47,28+2,44 МЕ/л ни ташкил қилди.4-6 ёш гуруҳида IgE миқдори даволашгача ва даволашдан сўнг ҳам норма чегарасида бўлди (расм 2).III гуруҳда 5 ойликдан 1 ёшгача болалар гуруҳида IgE миқдори деярли нормага келди ва 47,76+5,36 МЕ/л ни ташкил қилди, бошқа гуруҳдагилар каби ошган эди. 1-3 ёшгача гуруҳда даволашгача ушбу кўрсаткич 2 баробаргача ошган эди ва даволашдан сўнг нормаллашди. Атипик микрофлора этиологияли ЎОБ бўлган 4-6 ёшдаги болаларда даволашгача 1,5 баробар ошган кўрсаткич даволашдан сўнг нормаллашди ва 57,42+14,0 МЕ/л ни ташкил қилди. IV гуруҳдаги 5 ойликдан 1 ёшгача болалар гуруҳида IgE миқдори 3 марта юқори эди, шунга қарамасдан нормаллашди ва 32,95+0,64 МЕ/л ни ташкил қилди. 1-3 ёшгача гуруҳда даволашгача IgE миқдори даволашгача 105,20+18,64 МЕ/л эди, даволашдан сўнг 39,92+4,02 МЕ/л ни ташкил қилди, бу нормага тўғри келади. Болаларни иммунологик текшириш натижалари шуни кўрсатдики, барча гуруҳларда даволашдан кейин характерли белгилар IL-1ß, IL-6, IL-8миқдорларининг пасайди, шунингдек, барча гуруҳларда кўтарилган IFN-γ кўрсаткичларнинг сақланиб қолди.Текширув натижасида даволанишдан сўнг I гуруҳда IL-1ß миқдори ошиши аниқланди ва 13,10±0,62 пг/мл ни ташкил қилди, II гуруҳда 9,27±0,64 пг/мл, III гуруҳда 10,78±0,66 пг/мл, IV гуруҳда 7,34±0,35 пг/мл. Кўрсаткичлардан кўриниб турибдики, энг яхши кўрсаткичлар комплекс даволаш таркибида кларитромицин ва Галавит олган II, IV гуруҳларда кузатилди. IL-6 ҳам II ва IV гуруҳларда нормаллашди, шу билан бирга I ва III гуруҳларда нормадан юқорилигича қолди (мос равишда 14,15±0,78 пг/мл ва 11,26±0,92 пг/мл) (расм 3) (р˂0,001).
7,34 12,57 10,7 6,76 6,73 9,27 11,2 13,1 0,61 13,2 14,1 8,49 9,64 12,6 12,7 12,8 IL-1ß IL-6 IL-8 I гуруҳ II гуруҳ III гуруҳ IFNƴ IV гуруҳ Расм 3. Таққосланаётган гуруҳларда даволашдан сўнг цитокин статуснинг қиёсий таҳлили Назорат гуруҳида IL-8 ошиши характерли бўлиб, 12,77±0,77 ни ташкил қилди, бошқа гуруҳларда эса нормаллашди. Жумладан,IV гуруҳда беморлар қонида IL-8 миқдори бошқа гуруҳларга қараганда энг паст бўлди. Шундай қилиб, атипик микрофлора билан боғлиқ ЎБ ли беморларни стандарт даволашнинг бир қисми сифатида табақалаштирилган даволанишни қўллаш билан беморнинг иммунитети барқарорлашди, гуморал иммунитет ва цитокин статус кўрсаткичлари нормаллашди. Болалар гуруҳларини катамнестик кузатиш касалхонадан чиққандан 6 ой ўтгач амалга оширилди. Катамнезда такрорий ЎОБ касаллиги биринчи гуруҳда 26 бемордан 12 (33%) беморда, иккинчи гуруҳда 20 бемордан 2 (10%) беморда ва учинчи гуруҳда ҳам 24 бемордан 2 (8,3%) беморда қайд этилган, тўртинчи гуруҳда ЎОБ такрорий эпизодлари йўқлиги аниқланди. I ва III гуруҳ болаларида Ch. Рneumoniaе ва M. Рneumoniaе га IgM ЎОБ касаллиги билан қайта касалланишда аниқланди ва ушбу болаларга стандарт даволаш билан бирга амбулатория шароитида даволаниш тавсия этилди - кларитромицин (кунига 15 мг/кг 2 марта, 7 кунлик даволаш курси) ва Галавит ёшга мос дозада. Барча болалар касалхонадан чиққандан 6 ой ўтгач умумий клиник текширувдан ўтдилар, шунингдек, атипик микрофлорага иммунологик текшируви ўтказилди. Катамнез пайтида кларитромицин ва Галавитни қабул қилган IV гуруҳ болаларида С. pneumoniae ва М. Pneumoniae қўзғатувчиларига IgM антителолари аниқланмади. Биз даволаган болаларда, шу жумладан 6 ойдан кейин, шунингдек кларитромицин ва Галавит билан қайта-қайта даволанган назорат гуруҳидаги болаларда гуморал статус кўрсаткичларини қиёсий баҳолаш учун ёш жиҳатидан А,M,G,E иммуноглобулинларўрганилди. Барча гуруҳларнинг иммуноглобулинларини нормаллашиши барча гуруҳларда қайд этилган бўлиб, фақат Кларитромицинсиз Галавит препаратини олган III гуруҳдан ташқари. А,M,G,E иммуноглобулинларнинг ёш жиҳатдан таркиби 4,5,6-расмда келтирилган.
8.47 4.7 8.18 5.55 0.67 IgE 0.42 0.98 1.1 1.7 0.55 IgG 1.78 1.42 IgM I группа IgA II группа III группа IV группа
Расм 4. I,II,III,IV гуруҳларда5 ойликдан 1 ёшгача болалар гуруҳида гуморал иммунитет кўрсаткичлари
10.53 8.56 9.97 10.06 1.16 IgE 0.77 1.59 1 IgG 1.52 0.95 1.58 IgM 1.49 I группа IgA II группа III группа IV группа
Расм 5. I,II,III,IV гуруҳларда1 ёшдан 3 ёшгача болалар гуруҳида гуморал иммунитет кўрсаткичлари.
8.03 13.27 11.68 10.87 0.97 IgE 0.97 1.78 0.92 1.46 IgG 1.46 1.6 1.61 IgM I группа IgA II группа III группа IV группа
Расм 6. I,II,III,IV гуруҳларда 4 ёшдан 6 ёшгача болалар гуруҳида гуморал иммунитет кўрсаткичлари. Касаллик бошланганидан 6 ой ўтгач, барча беморларда цитокин статуснинг қиёсий таҳлили ўтказилди (жадвал 2). Жадвал 2. Катамнезда таққосланган гуруҳлардаги беморларда цитокин ҳолатининг қиёсий таҳлили
Катамнезда 1 гуруҳ 2 гуруҳ 3 гуруҳ 4 гуруҳ кўрсаткичлар назорат (n=20) (n=24) (n=20) Р1, P2, P3 (n=26)
IL-1b 5,75±0,38 5,76±0,35 5,78±0,35 5,90±0,40 р˃0,05
IL-6 4,66±0,39 4,34±0,38 6,21±0,31 6,24±0,35 р˃0,05
IL-8 4,82±0,36 5,36±0,32 5,22±0,33 5,89±0,50 р˃0,05
INF-ᵧ 9,14±0,45 8,62±0,60 9,88±0,62 10,38±0,75 р˃0,05
Изоҳ: P1, P2, P3 – назорат гуруҳи ва мос равишда 2,3,4 гуруҳлар ўртасида фарқ аҳамиятлилиги. Катамнезда 6 ойдан сўнг барча гуруҳларда IL1ß, IL-6, IL-8, INF-ᵧ кўрсаткичлари нормаллашди. ХУЛОСА Замонавий шароитда атипик микрофлорали болаларда ЎОБ клиник кечишининг хусусиятлари обструкция эпизодлари, интоксикациянинг аниқ белгиларисиз иситма, касалликнинг иккинчи кунидан бошлаб узоқ муддатли характерга эга кучли йўтал, I,II даражали НЕ, объектив текширувда кўпинча тимпаник ўпка товуши, аускультатив кўплаб ҳўл ва ҳуштаксимон ассиметрик хириллашлар билан дағал нафас эшитилиши ҳисобланади. Иммунитет тизимидаги янада чуқур бузилишлар вирусли-хламидия ва вируслимикоплазма инфекцияси билан боғлиқ ЎОБ бўлган болаларда IgA (р<0,05) сезиларли даражада пасайиши, IgE ошиши, қонда IL-1ß даражасининг 1,9 марта ошиши, IL-6 2,1 марта, IL-8 2 марта, INF-γ 1,4 марта (р˃0,5) ошиши кўринишида аниқланади. Корреляцион таҳлил натижаларидаM.pneumoniae га IgМ ва M.pneumoniae га IgG антителолари билан IgG, IgМ, IgЕ концентрацияси ўртасида юқори даражадаги боғлиқлик аниқланди, бу компенсатор-мослашув захираларнинг зўриқишини кўрсатди.
Iqtiboslar dinamikasi
ReLibraryTekshirilgan Metodologiya
Kim iqtibos qilgan10
ReLibrary’da chop etilgan va ushbu yozuvga iqtibos keltirgan ilmiy ishlar, yangisi yuqorida.
- ДИАГНОСТИКА И ЛЕЧЕНИЕ ГЕМАТОГЕННОГО ОСТЕОМИЕЛИТА
Бердиярова Шохида Шукуруллаевна, Даминов Феруз Асадуллаевич, Дустмуродова Дилдора Хушмуродовна · Research Focus International Scientific Journal · 2023
- DIAGNOSIS AND TREATMENT OF HEMATOGENIC OSTEOMYELITIS
Berdiyarova Shokhida Shukurullaevna, Yusupova Nargiza Abdikodirovna, Ahadova Mahliyo Mukhtar qizi · Research Focus International Scientific Journal · 2023
- COMPARATIVE ANALYSIS OF SOME LABORATORY INDICATORS OF ALCOHOLIC AND VIRAL HEPATITIS
Berdiyarova Shokhida Shukurullaevna, Normurodov Sardorbek Tolliboy o‘g‘li · Research Focus International Scientific Journal · 2023
- FEATURES OF THE COURSE OF POSTPONED PREGNANCY
Ibragimova Nadiya Sabirovna, Umirkulova Sitora Ikrom qizi · Research Focus International Scientific Journal · 2023
- ENZYME LINKED IMMUNOSORBENT ASSAY
Nabieva Farangiz Sadriddinovna, Olimjonova Sadoqat G‘ulomjon qizi, Normurodov Sardorbek Tolibboy o‘g‘li · Research Focus International Scientific Journal · 2023
- POLYCYSTIC OVARIAN SYNDROME - A PROBLEM OF MODERN MEDICINE
Ibragimova Nadiya Sabirovna, Karimova Linara Alikhanovna · Research Focus International Scientific Journal · 2023
- YUQUMLI KASALLIKLARNI TASHXISLASHDA IMMUNOFERMENT TAHLILINING AHAMIYATI
Nabieva F.S., Narzullayeva M. A., Bo‘riyev M. G‘. · Research Focus International Scientific Journal · 2023
- СОВРЕМЕННЫЕ АСПЕКТЫ ДИАГНОСТИКИ И ЛЕЧЕНИЯ ОСТЕОМИЕЛИТА
Бердиярова Шохида Шукуруллаевна, Муртазаева Насиба Комилжоновна · Research Focus International Scientific Journal · 2023
- THE ROLE OF DISTANCE LEARNING IN MEDICINE
Ibragimova Nadiya Sabirovna, Halimova Salomat Akhrorovna · Research Focus International Scientific Journal · 2023
- МОДИФИКАЦИЯ ТЕХНОЛОГИИ ПОЛУЧЕНИЯ КОНЪЮГАТОВ ДЛЯ ИФА
Набиева Ф.С., Душанова Г.А., Олимжонова С.Г. va boshqalar · Research Focus International Scientific Journal · 2023
Adabiyotlar23 ta adabiyot
- Daminov F. A. et all, 2013. Khirurgicheskaya taktika lecheniya diffuzno-toksicheskogo zoba [Surgical tactics of treatment diffuse-toxic goiter] //Academic Journal of Western Siberia (Vols. 9). – Т. 1.
- Daminov F. A. Khirurgicheskaya taktika lecheniya diffuzno-toksicheskogo zoba. Academic Journal of Western Siberia (Vols. 9). 1 (Pp. 21). – 2013.
- Daminov F. A. i dr. Xirurgicheskaya taktika lecheniya diffuzno-toksicheskogo zoba //Akademicheskiy jurnal Zapadnoy Sibiri. – 2013. – Т. 9. – №. 1. – С. 21-21.
- Даминов Ф. А. Анализ результатов хирургического лечения больных узловыми образованиями щитовидной железы //research focus. – 2022. – т. 1. – №. 2. – с. 120-124.10.66073/researchfocus.v1i2.2546
- Berdiyarova Shokhida Shukurullaevna, Yusupova Nargiza Abdikodirovna, Murtazaeva Nasiba Komilzhonovna, Halimova Salomat Asrorovna "MODERN ASPECTS OF LABORATORY DIAGNOSIS OF CHRONIC OSTEOMYELITIS IN CHILDREN". //International scientific research journal № 10 (2022) 19-23 ст.
- Бердиярова Ш.Ш., Юсупова Н.А., Murtazaeva N.K., Ibragimova N.S.. " CLINICAL AND LABORATORY FEATURES OF CHRONIC HEMATOGENIC OSTEOMYELITIS ". // Central Asian Research Journal For Interdisciplinary Studies (CARJIS) Issue 1 | 2022. ( 35-43 ст)
- Набиева Ф. С., Кудратова З. Э., Кувандиков Г. Б. Роль saccharomyces cerevisiae в развитии современной биотехнологии //Достижения науки и образования. – 2021. – №. 5 (77). – С. 57-60.
- Кудратова З. Э., Умарова С. С., Юлаева И. А. Современные представления о микробиоте влагалища в детском возрасте //Наука, техника и образование. – 2020. – №. 5 (69). – С. 84-86.
- Кудратова З. Э., Кувандиков Г. Б., Набиева Ф. С. Особенности диагностики эхинококкоза у детей в Самаркандской области //International scientific review. – 2020. – №. LXX. – С. 105-107.
- М Абдуллаева, Н Ибрагимова, Ф Яхшиликова Клинико-лабораторная характеристика новорожденных с признаками переношенности // Журнал вестник врача 1 (03), 22-24, 2014
- D.R Khudoyarova, B.F Ibragimov, N.S Ibragimova, Z.A Kobilova Fertility recovery from polycystic ovarian syndrome // International journal of pharmaceutical research (+ Scopus) ISSN, 0975-2366
- I.N Sabirovna, K.L Alikhanovna The significance of clinical-laboratory and instrumental research methods in the diagnosis of echinococcosis // Web of Scientist: International Scientific Research Journal 3 (10), 240-244, 2022.
- Н.С Ибрагимова, Ш.Х. Келдиёрова, Г.Ш. Назарова Значение фолиевой кислоты, гомоцистеина и эндотелина-1 при развитии синдрома поликистозных яичников у женщин репродуктивного возраста // Central Asian Research Journal for Interdisciplinary Studies (CARJIS) 2, 2022.
- Nabieva F.S., Umarova S.S., Ruzmetova. S.U. Use of Saccharomyces cerevisiae for obtaining conjugates for ELISA //Thematics Journal of Microbiology. – 2022. – Т. 6. – №. 1.
- Nabieva F.S., Rayimova F.S., Abdusamatov B.A. Artificial intelligence in medicine //Web of Scientist: International Scientific Research Journal. – 2022. – Т. 3. – №. 5. – С. 23-27.
- Dushanova G. A., Nabieva F. S., Sadinova M. Zh., Nurmatova DM Analysis of the relationship between parameters of immune homeostasis and the state of the LPO-AOS system //Bulletin of Science and Education. – 2021. – №. 2. – С. 105.
- Nabieva F. S., Fayzullayeva K. B., Rayimova F. S. The importance of enzyme immunoassay in the diagnosis of infectious diseases //Central Asian Research Journal for Interdisciplinary Studies (CARJIS). – 2022. – Т. 2. – №. 10. – С. 46-49.
- Кувандиков, Г. Б., Кудратова, З. Э., Юсупова, Н. А., Бердиярова, Ш. Ш. Проблемы достоверности результатов лабораторной диагностики инфекций, передаваемых половым путем //European research: innovation in science, education and technology. – 2020. – С. 79-82.
- Н.А Юсупова, Ф.С. Орипов, Energetik ichimliklar tasirida oshqozondagi Funksional ozgarishlarning noinvaziv diagnostikasi// Журнал Биомедицины и Практики. – 2022.- №. 7-5. С. 166- 172.
- Yusupova N., Firdavs O. Energy drinks. The composition of energy drinks and the effect on the body of their individual components //Thematics Journal of Microbiology. – 2022. – Т. 6. – №. 1.
- Юсупова Н. А., Негмаджонов Б. Б., Бердиярова Ш. Ш. Роль сбалансированной микрофлоры в поддержании гомеостаза влагалища //Достижения науки и образования. – 2020. – №. 14 (68). – С. 73-76.
- Сувонкулов У. и др. Идентификация видовой принадлежности возбудителей кожного лейшманиоза методом полимеразной цепной реакции //Журнал проблемы биологии и медицины. – 2016. – №. 3 (89). – С. 91-92.
- Kuvandikov Golib Berdirasulovich, Usmanova Zarina Mukhtarovna, Kudratova Zebo Erkinovna COVID-19 AND PREGNANCY // Вопросы науки и образования. 2021. №12 (137). URL: https://cyberleninka.ru/article/n/covid-19-and-pregnancy
Metama’lumot
- Identifikator
- REL-A-013858
- Nashr sanasi
- 2023-01-05
- Til
- o‘zbek
- Jurnal
- Research Focus International Scientific Journal
- Jild
- 1
- Son
- 4
- DOI
- 10.66073/researchfocus.v1i4.2922
- ISSN
- 2181-3833 · 2181-3833
- Nashriyot
- LLC Ilm-fan va innovatsiyalar akademiyasi
- Sahifa
- 23–32
- Litsenziya
- Ushbu ilmiy ish CC BY 4.0 litsenziyasi asosida ochiq.
- Ko‘rishlar
- 32026-10-11 dan beri o‘lchanmoqda
- Metadata manbasi
- Research Focus International Scientific Journal
- Oxirgi yangilanish
- 2026-09-11