Baysariev Shovkat Usmonovich · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Samarqand tibbiyot institutining umumiy xirurgiya klinikasiga keyingi 10 yilda jigar exinokokkozi kasalligi bilan yotqizilgan 338 nafar bemorni tekshirish va davolash natijalarini tahlil qildik. Bemorlarning yoshi 5 dan 81 yoshgacha bo‘ldi. Bemorlarni yoshiga qarab guruhlarga taqsimlash shuni ko‘rsatdiki, bemorlarning 90,89% mehnatga layoqatli yoshdagi odamlar ekanligi ma‘lum bo‘ldi. Hozirgi vaqtda jigarning ko‘p sonli exinokokkozi, kasallikning residivi yoki oldin o‘tkazilgan laparotomiyalar, kasallikning asoratli kechishi, jigarning borishi qiyin bo‘lgan segmentlarida kistalarning joylashishi keng yuqori o‘rta chiziqli laparotomiya usuli bilan exinokokkektomiya qilishga ko‘rsatma bo‘ladi.
Махмудов С.Б., Джураев О. У., Саттаров А.Х · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Trofik yaralarning paydo bo‘lishida hal qiluvchi rolni venoz gipertenziya o‘ynaydi, uni bartaraf etmasdan turib yaralarning bitishiga erishish qiyin. Xirurgik usul venoz yarani davolashning eng radikal usuli hisoblanadi. Biroq klassik operatsiyalarni bajarish narkoz zarurati, terining yomon perfuziyasi va infeksiyalanishi sharoitida bir necha kesim qilish hamda qon yo‘qotish bilan bog‘liq bo‘lib, bu keksa yoshdagi shaxslarda bunday aralashuvlar xavfini sezilarli darajada oshiradi. Shu sababli venoz yaralarni davolashda sklerojarrohlik, videoendojarrohlik va turli kam travmatik usullarning kombinatsiyasini o‘z ichiga olgan mini-invaziv metodikalarni ishlab chiqish va joriy etish istiqboli juda asosli va zarur ko‘rinadi.
Абдуллаева Д.Г., Хамидов Ф.К., Мадрахимов Ж.Р. · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Qandli diabet - doimiy giperglikemiya va glyukozuriya bilan tavsiflanadigan, modda almashinuvi buzilishlari bilan kechuvchi surunkali metabolik kasallik. Kasallik insulinning mutlaq yoki nisbiy yetishmovchiligi (uning nishon hujayralar bilan o‘zaro ta‘sirining buzilishi) natijasida rivojlanadi, bu esa uglevod, yog‘ va oqsil almashinuvida uzilishlarga olib keladi. Qandli diabetda (QD) surunkali giperglikemiya turli a‘zolarning, ayniqsa ko‘z, buyrak, asab va yurak-qon tomir tizimlarining shikastlanishi, disfunksiyasi va yetishmovchiligiga olib keladi.
Juraev O.U., Xursanov Y.E. · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Tadqiqot asosini oyoqlarning varikoz kengaygan venalari o‘tkir tromboflebiti bilan og‘rigan 102 nafar bemorni tashxislash va davolash natijalarining tahlili tashkil etadi. O‘tkir varikotromboflebitda xirurgik taktika va operatsiya hajmini tanlash trombotik jarayonning joylashuviga, ultratovushli dopplerografiya ma‘lumotlariga, tromboembolik asoratlar xavfi darajasiga va kasallik davomiyligiga bog‘liq. Ikki bosqichli xirurgik aralashuv yiringli-yallig‘lanishli yara asoratlari rivojlanish xavfini 13,9% dan 6,3% gacha va teri osti nervi shikastlanishi chastotasini 16,2% dan 6,3% gacha kamaytirishga yordam beradi hamda bemorlarning hayot sifatini yaxshilaydi.
Мавлянова З.Ф., Дониёров Б.Б., Джурабекова А.Т. · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Professional sportni rivojlantirishning kalit va tizim shakllantiruvchi jihati sportchilar faoliyatining asosini tashkil etuvchi yuklamalarni bajarishga psixonevrologik chidamlilikdir. O‘z psixologik holatini nazorat qilish va psixologik boshqaruv qoidalariga malakali amal qilish sportchilarga yuqori darajadagi stress va xavotir sharoitlarida ham raqobat muhitiga samarali moslashish imkonini beradi.
Хидиров Лазиз Фахриддиннович, Намозова Нилуфар Баратовна, Хушвактов Хуршид Мустафаевич, Ахмедов Рахматилло Фуркатович · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Yuqori o‘limga olib keladigan eng og‘ir asoratlardan biri kuygan bemorlardagi sepsis bo‘lib, u turli a‘zo va to‘qimalarda ikkilamchi metastatik yiringli o‘choqlar hosil bo‘lishi bilan kechadi. Uning rivojlanishidan oldin bakteriemiya yuzaga keladi, u ko‘plab infeksiya rezervuarlaridan bakteriyalarning qon o‘zaniga translokatsiyasi natijasida paydo bo‘ladi. Ikkilamchi infeksiya o‘choqlari shakllanishining ajralmas sharti tabiiy immunitet omillarining yetishmovchiligi va immunotanqislik bo‘lib, ular og‘ir kuyish jarohati natijasida rivojlanadi.
Хамроев О.З., Дусияров М.М. Акбаров М.М. · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Ishda o‘tkir biliar pankreatit bilan og‘rigan 221 nafar bemorni davolashning retrospektiv tahlili keltirilgan. Tosh katta duodenal so‘rg‘ichga tiqilib qolganda dastlabki soatlarda endoskopik papillotomiya, xoledoxolitiaz, mexanik sariqlik, xolangit va o‘tkir biliar pankreatitda esa bemor klinikaga kelgandan keyingi birinchi sutkada bajariladigan endoskopik papillotomiya va litoekstraksiya tavsiya etiladi. Xoletsistektomiyani, odatda laparoskopik usulda, yengil biliar pankreatit konservativ yo‘l bilan bartaraf etilgandan so‘ng yaqin 3-7 sutka ichida bajarish maqsadga muvofiq. Endoskopik papillotomiya bajarilgandan keyin, agar muolaja asoratsiz o‘tgan bo‘lsa, xoletsistektomiyani statsionardan chiqarmasdan bajarish ham o‘zini oqlaydi. Steril yoki infeksiyalangan suyuqlik to‘planishlari bilan asoratlangan o‘tkir biliar pankreatitda xoletsistektomiyani ular to‘liq bartaraf etilgunga va tizimli yallig‘lanish reaksiyasi yo‘qotilgunga qadar kechiktirish lozim.
Хамроев О.З., Дусияров М.М. · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Ishda o‘tkir biliar pankreatit bilan og‘rigan 221 nafar bemorni davolashning retrospektiv tahlili keltirilgan. Tosh katta duodenal so‘rg‘ichga tiqilib qolganda dastlabki soatlarda endoskopik papillotomiya, xoledoxolitiaz, mexanik sariqlik, xolangit va o‘tkir biliar pankreatitda esa bemor klinikaga kelgandan keyingi birinchi sutkada bajariladigan endoskopik papillotomiya va litoekstraksiya tavsiya etiladi. Xoletsistektomiyani, odatda laparoskopik usulda, yengil biliar pankreatit konservativ yo‘l bilan bartaraf etilgandan so‘ng yaqin 3-7 sutka ichida bajarish maqsadga muvofiq. Endoskopik papillotomiya bajarilgandan keyin, agar muolaja asoratsiz o‘tgan bo‘lsa, xoletsistektomiyani statsionardan chiqarmasdan bajarish ham o‘zini oqlaydi. Steril yoki infeksiyalangan suyuqlik to‘planishlari bilan asoratlangan o‘tkir biliar pankreatitda xoletsistektomiyani ular to‘liq bartaraf etilgunga va tizimli yallig‘lanish reaksiyasi yo‘qotilgunga qadar kechiktirish lozim.
Хамидов Обид Абдурахманович · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Ushbu maqolada tibbiy radiologiyani o‘qitishning innovatsion texnologiyalar va o‘qitish usullarini integratsiya qilishga yo‘naltirilgan zamonaviy yondashuvlari ko‘rib chiqiladi. Asosiy e‘tibor radiologiya sohasidagi mutaxassislarni tayyorlash jarayonida simulyatsion tizimlar, virtual va to‘ldirilgan voqelik, shuningdek, sun‘iy intellektdan (SI) foydalanishga qaratilgan. Ushbu usullarni ta‘lim jarayoniga joriy etishning afzalliklari va kamchiliklari, ularning materialni o‘zlashtirish sifatiga ta‘siri, shuningdek, ta‘lim dasturlarini yanada rivojlantirishning mumkin bo‘lgan istiqbollari muhokama qilinadi. Tibbiyot oliy o‘quv yurtlarining o‘quv dasturlariga yangi texnologiyalarni joriy etish bo‘yicha tavsiyalar taklif etiladi.
Файзуллаева Угилой Жалолиддин кизи, Юлаева Ирина Андреевна, Даминов Феруз Асадуллаевич · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Qorin pardasi kantseromatozi xavfli o‘smalarning jiddiy asorati bo‘lib, bunda saraton hujayralari qorin bo‘shlig‘i bo‘ylab tarqaladi. Bu jarayon ko‘pincha oshqozon, yo‘g‘on ichak, tuxumdon va oshqozon osti bezi saratonida yuzaga keladi. Kantseromatozni erta aniqlash davolashni o‘z vaqtida boshlash va bemorlar uchun prognozni yaxshilashda hal qiluvchi ahamiyatga ega. Zamonaviy laborator diagnostika usullari instrumental tekshiruvlar bilan birgalikda tashxis qo‘yish aniqligini oshirish va kasallik bosqichini baholash imkonini beradi.
Файзуллаева Угилой Жалолиддин кизи, Каримова Линара Алихановна, Исомадинова Лола Камолиддиновна · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Kobalamin nomi bilan tanilgan B12 vitamini organizmning DNK sintezi, yog‘ kislotalari va aminokislotalar almashinuvi kabi metabolik jarayonlarida ishtirok etuvchi muhim mikronutriyentdir. Uning tanqisligi nevrologik buzilishlar va yurak-qon tomir kasalliklarini o‘z ichiga olgan jiddiy salomatlik oqibatlariga olib kelishi mumkin. B12 vitamini yetishmovchiligi gomotsistein darajasining ortishiga sabab bo‘ladi, bu esa ateroskleroz va boshqa yurak-qon tomir patologiyalari uchun muhim xavf omili hisoblanadi. Ushbu maqolada B12 vitamini tanqisligining yurak-qon tomir kasalliklari bilan bog‘liqlik mexanizmlari, tanqislikni tashxislashning zamonaviy usullari hamda profilaktika va davolashning potensial yo‘llari ko‘rib chiqiladi.
Утаев Л.Х., Дусияров М.М., Хужабаев С.Т. · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Tadqiqot natijalari ichak tutilishi bilan asoratlangan qorin oldingi devori qisilgan churralari sababli operatsiya qilingan 242 nafar bemorning retrospektiv va prospektiv tadqiqotlarini o‘z ichiga oladi. Kompartment-sindrom rivojlanishi va churra retsidivi xavfi U-simon mahkamlovchi choklar bilan «onlay» tarangsiz gernioalloplastika (W1-W2) hamda «onlay+sublay» kombinatsiyalangan usul (W3-W4) yordamida 19,1% dan 5,4% gacha kamayadi.
Утаев Л.Х., Дусияров М.М., Хужабаев С.Т. · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Tadqiqotda ichak tutilishi bilan asoratlangan qorin oldingi devori qisilgan churralari yuzasidan operatsiya qilingan 242 nafar bemorning retrospektiv va prospektiv ma‘lumotlaridan foydalanilgan. Qisilgan ventral churralarning turi va o‘lchamidan qat‘i nazar, enteral hamda ko‘p a‘zoli yetishmovchilik rivojlanishi xavfi bilan kechuvchi yuqori qorin ichi bosimi (QIB) tarangsiz plastika usullarini qo‘llash uchun ko‘rsatma hisoblanadi. Kompartment-sindromning oldini enteral intubatsiya yordamida olish mumkin. Tadqiqotning asosiy guruhida tarangsiz plastika va enteral intubatsiyani qo‘llash natijasida QIB ning sezilarli (p˂0,05) pasayish tendensiyasi aniqlandi. Taqqoslash guruhida boshlang‘ich qiymat 19,3±1,6 dan operatsiyadan keyin 17,1±1,3 gacha, asosiy guruhda esa boshlang‘ich qiymat 18,8±1,8 dan 14,5±1,3 mm sim. ust. gacha pasaydi. Ichak parezi va tutilishining bartaraf etilishini qorin bo‘shlig‘ining ultratovush diagnostikasi yordamida samarali kuzatib borish mumkin.
Улугмуратов А.А., Ахмеджанов И.А., Тухтаев Ф.М · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Tibbiyotda eng yangi texnologiyalar rivojlanishining hozirgi bosqichida rentgenografiya va ultratovush tekshiruvlari kabi vizualizatsiya usullari ichak tutilishi tashxisini qo‘yishda hamda davolashning maqbul kursini tanlashda muhim rol o‘ynaydi.
Saydullayev Z.Ya., Jurayev A.A. · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Maqolada diabetik oyoq sindromi va boldir arteriyalari okklyuziyasi bo‘lgan 43 nafar bemorning endovaskulyar davolanishi tahlil qilingan. Angiodilatatsiya muvaffaqiyatsizligining sababi shakllangan ateroskleroz klapanining mavjudligi bo‘lgan uch nafar bemor aniqlangan. Ushbu muammo muhokama qilinib, uni hal qilish usullari taklif etilgan.
Садыкова Г.К., Хаитбаева Ш.Х., Цао Чжемин · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Kognitiv buzilishlar bilan kechuvchi bolalar serebral falaji - bunday bemorlarda nafaqat asab-harakat tizimi, balki ularning kognitiv va ruhiy holati ham zarar ko‘radi. Bunday bemorlarni uzluksiz va kompleks davolash zarur. Refleksoterapiya usulining bir turi bo‘lgan aurikuloterapiya standart kompleks davolash usulini takomillashtirib, ushbu kasallik asoratlarini kamaytiradi va bosqichma-bosqich to‘liq sog‘ayishni ta‘minlaydi.
Махрамкулов З.М. · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Jigar exinokokkozi haqida qadim zamonlardan beri xabar berib kelingan. Bu Echinococcus avlodiga mansub tasmasimon chuvalchanglarning to‘qqizta tan olingan turi keltirib chiqaradigan zoonoz infeksiyadir. Ularning ba‘zilari odamda exinokokkoz keltirib chiqarishi ma‘lum, boshqalari borasida esa asosli shubhalar mavjud. Tashxis epidemiologik anamnez, klinik manzara, rentgenologik tasvirlash va serologik testlar bilan tasdiqlanadi. Turli patologik shakllar hayot uchun xavfli bo‘lishi mumkin va bunday hollarda davolash o‘ta murakkab kechadi. Davolashning asosiy maqsadi keyingi asoratlar va retsidivlarning oldini olish uchun kasallikni butunlay davolashdir. Turli usullardan foydalangan holda jigar jarrohligi kasallanish va o‘lim ko‘rsatkichlarining maqbul darajasida eng yaxshi natijalarni beradi. O‘zbekistonda bu kasallik yuqori kasallanish va tarqalish darajasi bilan endemik xususiyatga ega. Samarqand davlat tibbiyot universitetining 1-klinikasi jarrohlik bo‘limi jigar exinokokk kasalligini davolashda katta tajribaga ega. Ushbu maqolada jigar exinokokkozining epidemiologiyasi, etiopatogenezi, tashxisi va jarrohlik davosiga alohida e‘tibor qaratilgan.
Маматова Муборак Нурпулатовна · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Biz oldimizga stafilokokk anatoksini bilan immunizatsiya qilingan sichqonlarni stafilokokkning turli shtammlari bilan zararlantirishda «doza - effekt» bog‘liqligini o‘rganish vazifasini qo‘ydik. Hayvonlar 14 kunlik oraliq bilan ikki marta teri ostiga № 22 (tarkibida 20 ES/ml) va 29 (12 ES/ml) seriyali tozalangan anatoksinlar hamda № 41 (30 ES/ml) seriyali yuqori darajada tozalangan anatoksin bilan immunizatsiya qilindi. Barcha preparatlar Al(OH)3 da to‘liq sorbsiyalangan edi. O‘tkazilgan tajribalar ma‘lum shartlar bilan bo‘lsa-da, oq sichqonlarni stafilokokk anatoksini bilan ikki marta immunizatsiya qilishda har bir emlash uchun 1 ES ga teng antigen dozasini olish maqsadga muvofiq deb hisoblash imkonini beradi. Muallif tomonidan oq sichqonlarni ikki marta immunizatsiya qilishda Al(OH)3 da sorbsiyalangan tozalangan stafilokokk anatoksini dozasiga immunologik samaraning bog‘liqligi o‘rganilgan. Qon zardobidagi antitoksin titrlari va sichqonlarning 7 xil stafilokokk shtammining mikrob kulturasi bilan zararlanishga rezistentligi o‘rganildi. Immunizatsiya qilingan hayvonlar zardobidagi anatoksin dozasi va antitoksin darajasi o‘rtasida bevosita zich korrelyatsiya mavjud edi. Aksincha, anatoksin dozasi va sichqonlarning stafilokokk mikrob kulturasi bilan zararlanishga rezistentligi o‘rtasida sezilarli korrelyatsiya aniqlanmadi. Hayvonlarning chidamliligi ko‘p jihatdan zararlantirish uchun ishlatilgan shtammlarning xususiyatlariga bog‘liq edi. Immunizatsiya qilingan sichqonlarning stafilokokk kulturasiga rezistentligini o‘rganish bo‘yicha tajribalarda har bir immunizatsiya uchun 1 BB (bog‘lanish birligi) anatoksin olish maqsadga muvofiq ko‘rinadi.
Маматова М.Н. · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Hozirgi vaqtda stafilokokk infeksiyalarining oldini olish va davolash uchun stafilokokk anatoksini muvaffaqiyatli qo‘llanilmoqda. Shu munosabat bilan biz oldimizga stafilokokk anatoksinidan peroral immunizatsiya uchun foydalanish imkoniyatini o‘rganish vazifasini qo‘ydik. Ishda hayvonlarda o‘tkazilgan tajribalar natijalari, shuningdek, ko‘ngillilarda o‘tkazilgan tadqiqotda olingan ma‘lumotlar keltirilgan.
Кадыров М.Ж. · Research Focus International Scientific Journal · 2024
Maqolada jarrohlikdagi mahalliy gemostaz muammolari ochib berilgan va gemostatik implantlarni qo‘llash bo‘yicha so‘nggi 20 yillik tadqiqotlar ma‘lumotlari keltirilgan. Laparoskopik va an‘anaviy jarrohlikda yetarli gemostazga erishish uchun qo‘llaniladigan eng yangi yutuqlar hamda vositalar ko‘rsatilgan. Mualliflar foydalanilayotgan har bir qon to‘xtatuvchi vositaning ijobiy tomonlarini ham, kamchiliklarini ham tavsiflagan. Hal etilmagan muammolar ajratib ko‘rsatilgan, boshlangan ishlanmalar va nanotexnologiyalarning takomillashuvini hisobga olgan holda gemostatik implantlar xossalarini yaxshilash yo‘llari belgilangan.