<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD JATS (Z39.96) Journal Publishing DTD with MathML3 v1.3 20210610//EN" "JATS-journalpublishing1-3-mathml3.dtd">
<article xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:ali="http://www.niso.org/schemas/ali/1.0/" article-type="research-article" dtd-version="1.3" xml:lang="en">
  <front>
    <journal-meta>
      <journal-id journal-id-type="publisher-id">research-focus</journal-id>
      <journal-title-group>
        <journal-title>Research Focus International Scientific Journal</journal-title>
        <abbrev-journal-title abbrev-type="publisher">Research Focus</abbrev-journal-title>
      </journal-title-group>
      <issn pub-type="epub" publication-format="electronic">2181-3833</issn>
      <publisher>
        <publisher-name>Ilm-fan va innovatsiyalar akademiyasi</publisher-name>
      </publisher>
    </journal-meta>
    <article-meta>
      <article-id pub-id-type="doi">10.66073/researchfocus.v5i3.2339</article-id>
      <article-id pub-id-type="other" assigning-authority="relibrary.uz">REL-A-013466</article-id>
      <article-categories>
        <subj-group subj-group-type="oak">
          <subject>06.00.00</subject>
        </subj-group>
      </article-categories>
      <title-group>
        <article-title xml:lang="en">FIBER QUALITY-COLOR ASSOCIATIONS IN GOSSYPIUM HIRSUTUM L. HYBRIDS</article-title>
        <trans-title-group xml:lang="ru">
          <trans-title>ВЗАИМОСВЯЗЬ КАЧЕСТВА И ЦВЕТА ВОЛОКОН У GOSSYPIUM HIRSUTUM L. ГИБРИДЫ</trans-title>
        </trans-title-group>
        <trans-title-group xml:lang="uz">
          <trans-title>GOSSYPIUM HIRSUTUM L. DURAGAYLARIDA TOLA SIFATI VA RANGINING BOG‘LIQLIGI</trans-title>
        </trans-title-group>
      </title-group>
      <contrib-group content-type="author">
        <contrib contrib-type="author">
          <name>
            <surname>Babamuradovna</surname>
            <given-names>Khalikova Malokhat</given-names>
          </name>
          <aff>DSc, professor, Scientific Research Institute of Cotton Breeding, Seed Production and; Agrotechnology, Tashkent region, Uzbekistan; Associate professor, Navoi State University, Navoi region, Uzbekistan</aff>
        </contrib>
        <contrib contrib-type="author">
          <name>
            <surname>Bakhriddinovna</surname>
            <given-names>Rakhmonova Rukhsora</given-names>
          </name>
          <aff>DSc, professor, Scientific Research Institute of Cotton Breeding, Seed Production and; Agrotechnology, Tashkent region, Uzbekistan; Associate professor, Navoi State University, Navoi region, Uzbekistan</aff>
        </contrib>
        <contrib contrib-type="author">
          <name>
            <surname>Umrbekovna</surname>
            <given-names>Matyakubova Elmira</given-names>
          </name>
          <aff>DSc, professor, Scientific Research Institute of Cotton Breeding, Seed Production and; Agrotechnology, Tashkent region, Uzbekistan; Associate professor, Navoi State University, Navoi region, Uzbekistan</aff>
        </contrib>
        <contrib contrib-type="author">
          <name>
            <surname>Aktam</surname>
            <given-names>Nurmamatov</given-names>
          </name>
          <aff>DSc, professor, Scientific Research Institute of Cotton Breeding, Seed Production and; Agrotechnology, Tashkent region, Uzbekistan; Associate professor, Navoi State University, Navoi region, Uzbekistan</aff>
        </contrib>
        <contrib contrib-type="author">
          <name>
            <surname>Tulkinovich</surname>
            <given-names>Sharipov Shukhrat</given-names>
          </name>
          <aff>DSc, professor, Scientific Research Institute of Cotton Breeding, Seed Production and; Agrotechnology, Tashkent region, Uzbekistan; Associate professor, Navoi State University, Navoi region, Uzbekistan</aff>
        </contrib>
      </contrib-group>
      <pub-date publication-format="electronic" date-type="pub" iso-8601-date="2026-04-05">
        <day>05</day>
        <month>04</month>
        <year>2026</year>
      </pub-date>
      <pub-date date-type="collection">
        <year>2026</year>
      </pub-date>
      <volume>5</volume>
      <issue>3</issue>
      <fpage>31</fpage>
      <lpage>37</lpage>
      <permissions>
        <license xlink:href="https://creativecommons.org/licenses/by/4.0">
          <ali:license_ref>https://creativecommons.org/licenses/by/4.0</ali:license_ref>
          <license-p>This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.</license-p>
        </license>
      </permissions>
      <self-uri xlink:href="https://relibrary.uz/REL-A-013466/"/>
      <abstract xml:lang="en">
        <p>The use of naturally colored cotton fiber, which eliminates the need for chemical dyes and reduces environmental pollution, is a requirement of modern sustainable textile production. However, fiber color is usually negatively correlated with fiber quality in cotton. The objective of this study was to determine the polymorphism of fiber quality and color traits in cotton varieties and F4 hybrid combinations using SSR markers. As a result, hybrid combinations with high fiber quality stability (107 and 135 bp) and improved coloration, associated with a pleiotropic locus on chromosome 7 (genome A), were identified. Markers BNL1604 and NAU1043 demonstrated high informativeness for genotype identification, making them promising tools for molecular tagging of breeding material and accelerated selection for fiber quality and color traits. The use of SSR markers BNL1604 and NAU1043 enabled the identification of allelic combinations associated with improved fiber properties. The F4 hybrids L-001 × 010444 and Bukhara-6 × 02408 are recommended for further breeding as donors of genes for high fiber quality. Marker-based identification confirmed the effectiveness of SSR technology for accelerating selection in cotton breeding programs. The results of this study have both scientific and practical significance for developing environmentally safe varieties of naturally colored cotton with improved fiber properties.</p>
      </abstract>
      <trans-abstract xml:lang="ru">
        <p>Использование натурального окрашенного хлопкового волокна исключающее необходимость применения химических красителей и снижающее загрязнение окружающей среды, является требованием современного устойчивого текстильного производства. Однако цвет волокна обычно отрицательно коррелирует с качеством волокна в хлопке. Целью данного исследования было определение полиморфизма признаков качества и цвета волокна у сортов хлопка и гибридных комбинаций F4 с использованием SSR-маркеров. В результате были идентифицированы гибридные комбинации с высокой стабильностью качества волокна (107 и 135 п.н.) и улучшенной окраской, связанные с плейотропным локусом на хромосоме 7 (геном А). Маркеры BNL1604 и NAU1043 продемонстрировали высокую информативность для идентификации генотипа, что делает их перспективными инструментами для молекулярной маркировки селекционного материала и ускоренной селекции по качеству волокна и цветовым признакам. Использование SSR-маркеров BNL1604 и NAU1043 позволило идентифицировать аллельные комбинации, связанные с улучшенными свойствами волокна. Гибриды F4 L-001 × 010444 и Bukhara-6 × 02408 рекомендуются для дальнейшей селекции в качестве доноров генов высокого качества волокна. Идентификация на основе маркеров подтвердила эффективность технологии SSR для ускорения селекции в программах селекции хлопка. Результаты данного исследования имеют как научное, так и практическое значение для разработки экологически безопасных сортов натурально окрашенного хлопка с улучшенными свойствами волокна.</p>
      </trans-abstract>
      <trans-abstract xml:lang="uz">
        <p>Tabiiy rangli paxta tolasi ishlab chiqarishda kimyoviy bo‘yoqlardan foydalanishni kamaytirish va atrof-muhit ifloslanishini pasaytirish imkonini berishi sababli zamonaviy barqaror to‘qimachilik sanoatining muhim talabi hisoblanadi. Biroq, paxtada tola rangi odatda uning sifat ko‘rsatkichlari bilan salbiy korrelyatsiyada bo‘ladi. Ushbu tadqiqotning maqsadi paxta navlari va F₄ duragay kombinatsiyalarida tola sifati va rang belgilari polimorfizmini SSR-markerlar yordamida aniqlashdan iborat edi. Natijada 7-xromosomada (A genomi) joylashgan pleiotrop lokus bilan bog‘liq holda yaxshilangan rang va yuqori tola sifati barqarorligi (107 va 135 juft nukleotidli allellar)ga ega duragay kombinatsiyalar aniqlandi. BNL1604 va NAU1043 markerlari genotiplarni identifikatsiya qilishda yuqori informativlik ko‘rsatdi, bu esa ularni seleksiya materiallarini molekulyar markirovkalash va tola sifati hamda rang belgilariga yo‘naltirilgan tezlashtirilgan seleksiya uchun istiqbolli vosita sifatida tavsiya etish imkonini beradi. BNL1604 va NAU1043 SSR-markerlaridan foydalanish yaxshilangan tola xususiyatlari bilan bog‘liq allel kombinatsiyalarini aniqlash imkonini berdi. F₄ duragaylari L-001 × 010444 va Bukhara-6 × 02408 yuqori tola sifati genlari donorlari sifatida keyingi seleksiya ishlari uchun tavsiya etildi. Molekulyar markerlar asosida o‘tkazilgan identifikatsiya SSR texnologiyasining paxta seleksiyasi dasturlarida tanlash jarayonini tezlashtirishdagi samaradorligini tasdiqladi. Olingan natijalar tabiiy rangli paxtaning yaxshilangan xususiyatlarga ega, ekologik xavfsiz navlarini yaratishda ilmiy va amaliy ahamiyatga ega.</p>
      </trans-abstract>
      <kwd-group xml:lang="en">
        <kwd>cotton</kwd>
        <kwd>fiber color</kwd>
        <kwd>fiber quality</kwd>
        <kwd>SSR markers</kwd>
        <kwd>primers</kwd>
        <kwd>polymorphism molecular breeding</kwd>
      </kwd-group>
      <kwd-group xml:lang="ru">
        <kwd>хлопок</kwd>
        <kwd>цвет волокна</kwd>
        <kwd>качество волокна</kwd>
        <kwd>SSR-маркеры</kwd>
        <kwd>праймеры полиморфизм</kwd>
        <kwd>молекулярная селекция</kwd>
      </kwd-group>
      <kwd-group xml:lang="uz">
        <kwd>g‘o‘za</kwd>
        <kwd>tola rangi</kwd>
        <kwd>tola sifati</kwd>
        <kwd>SSR-markerlar</kwd>
        <kwd>praymerlar</kwd>
        <kwd>polimorfizm molekulyar seleksiya</kwd>
      </kwd-group>
    </article-meta>
  </front>
  <back>
    <ref-list>
      <ref id="r1">
        <label>1</label>
        <mixed-citation>Rakhmonova, R. B., Khalikova, M. B., &amp; Sadriddinova, M. A. (2025). Некоторыe аспекты изучения наследования света волокна у гибридов хлопчатника вида G. hirsutum L. Universum: ��имия и биология: Электронный научный журнал, 4(130), 9–14. https://7universum.com/ru/nature/archive/item/19553</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r2">
        <label>2</label>
        <mixed-citation>Pavan, M., &amp; Paschapur, N. S. (2022). Naturally coloured cotton: A game-changer in the textile industry. Just Agriculture, 2(8), 1–4. https://www.justagriculture.in</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r3">
        <label>3</label>
        <mixed-citation>Feng, H., Guo, L., Wang, G., Sun, J., Pan, Z., He, S., Zhu, H., Sun, J., &amp; Du, X. (2015). The negative correlation between fiber color and quality traits revealed by QTL analysis. PLOS ONE, 10(6), e0129490. https://doi.org/<pub-id pub-id-type="doi">10.1371/journal.pone.0129490</pub-id></mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r4">
        <label>4</label>
        <mixed-citation>Wang, H., Li, X., Liu, H., &amp; Zhang, T. (2024). Genetic analysis of cotton fiber traits in hybrid lines. Physiologia Plantarum, 176(4), 44. https://doi.org/<pub-id pub-id-type="doi">10.1111/ppl.14442</pub-id></mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r5">
        <label>5</label>
        <mixed-citation>Paterson, A. H., Brubaker, C., &amp; Wendel, J. F. (1993). A rapid method for extraction of cotton (Gossypium spp.) genomic DNA suitable for RFLP or PCR analysis. Plant Molecular Biology Reporter, 11, 122–127.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r6">
        <label>6</label>
        <mixed-citation>Zhang, J., Wu, Y. T., Guo, W. Z., &amp; Zhang, T. Z. (2000). Fast screening of microsatellite markers in cotton with PAGE/silver staining. Acta Gossypii Sinica, 12, 267–269. https://www.researchgate.net/publication/284228808_Fast_screening_of_microsatellite_mar kers_in_cotton_with_PAGEsilver_staining</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r7">
        <label>7</label>
        <mixed-citation>Wang, L., Liu, H., Li, X., et al. (2014). Genetic mapping of fiber color genes on two brown cotton cultivars in Xinjiang. SpringerPlus, 3, 480. https://doi.org/<pub-id pub-id-type="doi">10.1186/2193-1801-3-480</pub-id></mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r8">
        <label>8</label>
        <mixed-citation>Wang, X., Wu, L., Zhang, S., Wu, L., Ku, L., Wei, X., &amp; Xie, L. (2011). Robust expression and association of ZmCCA1 with circadian rhythms in maize. Plant Cell Reports, 30, 1261– 1272.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r9">
        <label>9</label>
        <mixed-citation>Li, T., et al. (2024). Comparative lipidomics analysis provides new insights into color formation in green cotton fiber. Plants, 13(21), 3063. https://doi.org/<pub-id pub-id-type="doi">10.3390/plants13213063</pub-id></mixed-citation>
      </ref>
    </ref-list>
  </back>
</article>
