<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD JATS (Z39.96) Journal Publishing DTD with MathML3 v1.3 20210610//EN" "JATS-journalpublishing1-3-mathml3.dtd">
<article xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:ali="http://www.niso.org/schemas/ali/1.0/" article-type="research-article" dtd-version="1.3" xml:lang="uz">
  <front>
    <journal-meta>
      <journal-id journal-id-type="publisher-id">research-focus</journal-id>
      <journal-title-group>
        <journal-title>Research Focus International Scientific Journal</journal-title>
        <abbrev-journal-title abbrev-type="publisher">Research Focus</abbrev-journal-title>
      </journal-title-group>
      <issn pub-type="epub" publication-format="electronic">2181-3833</issn>
      <publisher>
        <publisher-name>Ilm-fan va innovatsiyalar akademiyasi</publisher-name>
      </publisher>
    </journal-meta>
    <article-meta>
      <article-id pub-id-type="doi">10.66073/researchfocus.v3i11.1170</article-id>
      <article-id pub-id-type="other" assigning-authority="relibrary.uz">REL-A-012661</article-id>
      <article-categories>
        <subj-group subj-group-type="oak">
          <subject>13.00.00</subject>
        </subj-group>
      </article-categories>
      <title-group>
        <article-title xml:lang="uz">INKLYUZIV TA‘LIM: GLOBAL TAJRIBA VA O‘ZBEKISTON MODELI</article-title>
        <trans-title-group xml:lang="en">
          <trans-title>INCLUSIVE EDUCATION: GLOBAL EXPERIENCE AND THE MODEL OF UZBEKISTAN</trans-title>
        </trans-title-group>
        <trans-title-group xml:lang="ru">
          <trans-title>ИНКЛЮЗИВНОЕ ОБРАЗОВАНИЕ: МИРОВОЙ ОПЫТ И МОДЕЛЬ УЗБЕКИСТАНА</trans-title>
        </trans-title-group>
      </title-group>
      <contrib-group content-type="author">
        <contrib contrib-type="author">
          <string-name>Xolova Mohigul Shavkatovna</string-name>
          <aff>Termiz davlat pedagogika instituti o‘qituvchisi</aff>
        </contrib>
      </contrib-group>
      <pub-date publication-format="electronic" date-type="pub" iso-8601-date="2024-12-05">
        <day>05</day>
        <month>12</month>
        <year>2024</year>
      </pub-date>
      <pub-date date-type="collection">
        <year>2024</year>
      </pub-date>
      <volume>3</volume>
      <issue>11</issue>
      <fpage>117</fpage>
      <lpage>123</lpage>
      <permissions>
        <license xlink:href="https://creativecommons.org/licenses/by/4.0">
          <ali:license_ref>https://creativecommons.org/licenses/by/4.0</ali:license_ref>
          <license-p>Ushbu asar Creative Commons Attribution 4.0 International litsenziyasi asosida litsenziyalangan.</license-p>
        </license>
      </permissions>
      <self-uri xlink:href="https://relibrary.uz/REL-A-012661/"/>
      <abstract xml:lang="uz">
        <p>Mazkur maqolada inklyuziv ta‘limning global tajribasi va O‘zbekistondagi amalga oshirilayotgan inklyuziv ta‘lim modeli tahlil qilinadi. Global tajribada inklyuziv ta‘limni amalga oshirishda ilg‘or mamlakatlarning tajribalari, jumladan, Finlandiya, Kanada, Yaponiya, Janubiy Afrika va boshqa davlatlarning inklyuziv ta‘limga bo‘lgan yondashuvlari keltiriladi. O‘zbekistonda esa inklyuziv ta‘limni rivojlantirish bo‘yicha ijobiy qadamlar tashlanib, o‘quvchilarga maxsus ehtiyojlar asosida individual yondashuvlar qo‘llanilmoqda. Maqolada ta‘lim tizimida inklyuziv ta‘limni qo‘llashdagi asosiy me‘yoriy-huquqiy hujjatlar, pedagogik yordam, o‘qituvchilarni tayyorlash va maxsus ta‘lim dasturlarining rivojlanishi haqida so‘z yuritiladi.</p>
      </abstract>
      <trans-abstract xml:lang="en">
        <p>This article analyses the global experience of inclusive education and the model of inclusive education being implemented in Uzbekistan. Within the global experience, the practices of advanced countries in implementing inclusive education are presented, including the approaches to inclusive education of Finland, Canada, Japan, South Africa and other states. In Uzbekistan, positive steps are being taken to develop inclusive education, and individual approaches based on special needs are being applied to pupils. The article discusses the main normative and legal documents for applying inclusive education in the education system, pedagogical support, the training of teachers and the development of special education programmes.</p>
      </trans-abstract>
      <trans-abstract xml:lang="ru">
        <p>В данной статье анализируется мировой опыт инклюзивного образования и модель инклюзивного образования, реализуемая в Узбекистане. В мировом опыте представлен опыт передовых стран по внедрению инклюзивного образования, в том числе подходы к инклюзивному образованию Финляндии, Канады, Японии, ЮАР и других стран. В Узбекистане предпринимаются позитивные шаги по развитию инклюзивного образования, применяются индивидуальные подходы к учащимся с учетом особых потребностей. В статье говорится об основных нормативно-правовых документах, педагогическом обеспечении, подготовке учителей и разработке специальных образовательных программ для применения инклюзивного образования в системе образования.</p>
      </trans-abstract>
      <kwd-group xml:lang="uz">
        <kwd>inklyuziv ta‘lim</kwd>
        <kwd>maxsus ehtiyojli o‘quvchilar</kwd>
        <kwd>teng imkoniyatlar</kwd>
        <kwd>global tajriba</kwd>
        <kwd>o‘zbekistonda inklyuziv ta‘lim</kwd>
        <kwd>pedagogik yordam</kwd>
        <kwd>o‘qituvchilarni tayyorlash</kwd>
        <kwd>jamiyatda barqarorlik</kwd>
        <kwd>me‘yoriy-huquqiy asoslar</kwd>
        <kwd>ta‘lim tizimi</kwd>
      </kwd-group>
      <kwd-group xml:lang="en">
        <kwd>inclusive education</kwd>
        <kwd>students with special needs</kwd>
        <kwd>equal opportunities</kwd>
        <kwd>global experience</kwd>
        <kwd>inclusive education in Uzbekistan</kwd>
        <kwd>pedagogical support</kwd>
        <kwd>teacher training</kwd>
        <kwd>stability in society</kwd>
        <kwd>legal and regulatory framework</kwd>
        <kwd>education system</kwd>
      </kwd-group>
      <kwd-group xml:lang="ru">
        <kwd>инклюзивное образование</kwd>
        <kwd>учащиеся с особыми потребностями</kwd>
        <kwd>равные возможности</kwd>
        <kwd>мировой опыт</kwd>
        <kwd>инклюзивное образование в Узбекистане</kwd>
        <kwd>педагогическая поддержка</kwd>
        <kwd>подготовка учителей</kwd>
        <kwd>стабильность в обществе</kwd>
        <kwd>нормативно- правовая база</kwd>
        <kwd>система образования</kwd>
      </kwd-group>
    </article-meta>
  </front>
  <back>
    <ref-list>
      <ref id="r1">
        <label>1</label>
        <mixed-citation>Mirziyoyev Sh.M. Qonun ustuvorligi va inson manfaatlarini ta&apos;minlash- yurt taraqqiyoti va xalq faravonligining garovi. - Toshkent, O&apos;zbekiston, 2017. - 48 b. 2.Mirziyoyev Sh.M. Tanqidiy tahlil, qat&apos;iy tartib intizom va shaxsiy javobgarlik-har bir rahbar faoliyatining kundalik qoidasi bo&apos;lishi kerak. - Toshkent, O&apos;zbekiston, 2017. - 104 b.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r2">
        <label>2</label>
        <mixed-citation>&quot; O&apos;zbekiston Respublikasi Ta&apos;lim vazirligi (2010). &quot;Ta&apos;lim to‘g‘risidagi qonun.&quot; Tashkent: O&apos;zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r3">
        <label>3</label>
        <mixed-citation>Mustafayeva, S. (2019). &quot;Inkluziv ta&apos;lim: O&apos;zbekiston tajribasi va rivojlanish istiqbollari.&quot; Ta&apos;lim va jamiyat jurnali, 12(2), 34-40.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r4">
        <label>4</label>
        <mixed-citation>Sharipov, A. (2021). &quot;O&apos;zbekistonda inklyuziv ta&apos;limni rivojlantirish: Haqiqiy imkoniyatlar va muammolar.&quot; Ta&apos;limda innovatsiyalar, 6(3), 58-65.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r5">
        <label>5</label>
        <mixed-citation>Jabborova, G. (2020). &quot;Inklyuziv ta&apos;limda davlat tomonidan ko&apos;rsatiladigan yordamlar: O&apos;zbekistonning holati.&quot; Ta&apos;lim va rivojlanish, 8(1), 12-18.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r6">
        <label>6</label>
        <mixed-citation>Sodiqov, A., &amp; Rahmatov, M. (2018). &quot;Maxsus ehtiyojli bolalar uchun inklyuziv ta&apos;limning pedagogik asoslari.&quot; Toshkent: O&apos;zbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r7">
        <label>7</label>
        <mixed-citation>Sayfutdinova, M. (2017). &quot;O&apos;zbekistonda inklyuziv ta&apos;limning rivojlanishi va global tajriba.&quot; Xalqaro ta&apos;lim jurnali, 9(2), 45-50.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r8">
        <label>8</label>
        <mixed-citation>O&apos;zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi (2013). &quot;O&apos;zbekistonda maxsus ehtiyojli o‘quvchilar uchun ta&apos;limni tashkil etish to‘g‘risidagi qaror.&quot; Tashkent: O&apos;zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r9">
        <label>9</label>
        <mixed-citation>Tursunov, D. (2020). &quot;Jamiyatda inklyuziv ta&apos;limni qo&apos;llab-quvvatlash: O&apos;zbekistonda amalga oshirilayotgan ijtimoiy dasturlar.&quot; Jamiyat va ta&apos;lim, 14(4), 75-80.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r10">
        <label>10</label>
        <mixed-citation>Xo‘jaeva, D. (2021). &quot;Inklyuziv ta&apos;limni rivojlantirishda xalqaro hamkorlik: O&apos;zbekistondagi amaliy tajribalar.&quot; Ta&apos;lim tizimidagi o&apos;zgarishlar, 7(1), 102-109.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r11">
        <label>11</label>
        <mixed-citation>Saidahmedov N.S., Ochilov A. Yangi pedagogik texnologiya mohiyati va zamonaviy loyihasi. –T.: XTV RTM, 1999. -55 b.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r12">
        <label>12</label>
        <mixed-citation>Saydulloyevich, O. Y. (2023). SAMPLES OF THE WISDOM OF IMAM ABU HAMID GHAZALI QUOTED IN THE GREAT WORKS. World Bulletin of Social Sciences, 25, 18-21.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r13">
        <label>13</label>
        <mixed-citation>Saidulloyevich, Y. O. (2022). Comments and explanations on the works of the great mutaffakkir imam ghazali. Emergent: Journal of Educational Discoveries and Lifelong Learning (EJEDL), 3(12), 241-244.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r14">
        <label>14</label>
        <mixed-citation>Saydulloyevich, O. Y., &amp; Shavkatovna, K. M. (2021). Developing Healthy Thinking In Students As A Pedagogical Problem. European Journal Of Life Safety And Stability (2660-9630), 12, 424-429.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r15">
        <label>15</label>
        <mixed-citation>Xolova, M. S., &amp; Ochilov, Y. S. (2021). Pedagogical Conditions For The Development Of Healthy Thinking In Students. Academic research in educational sciences, 2(6), 54-57.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r16">
        <label>16</label>
        <mixed-citation>Saydulloyevich, O. Y., &amp; Shavkatovna, X. M. (2022). Scientific activity and spiritual heritage of Imam ghazali.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r17">
        <label>17</label>
        <mixed-citation>Saydulloyevich, O. Y. (2022). The educational and moral significance of the spiritual heritage of Imam ghazali.</mixed-citation>
      </ref>
    </ref-list>
  </back>
</article>
