<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD JATS (Z39.96) Journal Publishing DTD with MathML3 v1.3 20210610//EN" "JATS-journalpublishing1-3-mathml3.dtd">
<article xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:ali="http://www.niso.org/schemas/ali/1.0/" article-type="research-article" dtd-version="1.3" xml:lang="uz">
  <front>
    <journal-meta>
      <journal-id journal-id-type="publisher-id">research-focus</journal-id>
      <journal-title-group>
        <journal-title>Research Focus International Scientific Journal</journal-title>
        <abbrev-journal-title abbrev-type="publisher">Research Focus</abbrev-journal-title>
      </journal-title-group>
      <issn pub-type="epub" publication-format="electronic">2181-3833</issn>
      <publisher>
        <publisher-name>Ilm-fan va innovatsiyalar akademiyasi</publisher-name>
      </publisher>
    </journal-meta>
    <article-meta>
      <article-id pub-id-type="doi">10.66073/researchfocus.v2i5.200</article-id>
      <article-id pub-id-type="other" assigning-authority="relibrary.uz">REL-A-010586</article-id>
      <title-group>
        <article-title xml:lang="uz">BADIIY ASARLARDA PERSONAJLAR NUTQINING SOTSIAL XOSLANISH MASALASI</article-title>
        <trans-title-group xml:lang="en">
          <trans-title>THE ISSUE OF THE SOCIAL CHARACTERISATION OF THE CHARACTERS‘ SPEECH IN LITERARY WORKS</trans-title>
        </trans-title-group>
        <trans-title-group xml:lang="ru">
          <trans-title>ПРОБЛЕМА СОЦИАЛЬНОЙ ИДЕНТИФИКАЦИИ РЕЧИ ПЕРСОНАЖЕЙ ХУДОЖЕСТВЕННЫХ ПРО ИЗВЕДЕНИЙ</trans-title>
        </trans-title-group>
      </title-group>
      <contrib-group content-type="author">
        <contrib contrib-type="author">
          <string-name>Xodjayeva Shoira Ma‘rufjon qizi</string-name>
          <aff>Andijon davlat universiteti magistranti</aff>
        </contrib>
      </contrib-group>
      <pub-date publication-format="electronic" date-type="pub" iso-8601-date="2023-06-05">
        <day>05</day>
        <month>06</month>
        <year>2023</year>
      </pub-date>
      <pub-date date-type="collection">
        <year>2023</year>
      </pub-date>
      <volume>2</volume>
      <issue>5</issue>
      <fpage>75</fpage>
      <lpage>79</lpage>
      <permissions>
        <license xlink:href="https://creativecommons.org/licenses/by/4.0">
          <ali:license_ref>https://creativecommons.org/licenses/by/4.0</ali:license_ref>
          <license-p>Ushbu asar Creative Commons Attribution 4.0 International litsenziyasi asosida litsenziyalangan.</license-p>
        </license>
      </permissions>
      <self-uri xlink:href="https://relibrary.uz/REL-A-010586/"/>
      <abstract xml:lang="uz">
        <p>Maqolada xarakter yaratishda va uni ochib berishda personajlar nutqining o‘ziga xos xususiyatlari tahlil qilingan. Nutqiy muloqotning ko‘rinishlari, ya‘ni monolog va dialoglar vositasida qahramonlar xarakter va xususiyatlari personajlar nutqi orqali sotsial xoslanishi badiiy asarlardan olingan misollar bilan asoslab berilgan. Personajlarning individual, kasbga oid xarakterini yoritishda monolog va dialogning o‘rni, ularning turlari va mezonlari ko‘rsatib o‘tilgan. Maqola tasvirlanayotgan shaxsning turli ruhiy holati, ichki kechinmalarini tasvirlashda monolog eng qulay vosita ekanligi bilan xulosalangan.</p>
      </abstract>
      <trans-abstract xml:lang="en">
        <p>The article analyses the distinctive features of the characters‘ speech in creating and revealing character. The manifestations of speech communication, that is, the social characterisation of the characters‘ traits and qualities through their speech by means of monologues and dialogues, are substantiated with examples taken from literary works. The role of monologue and dialogue in elucidating the individual and professional character of the personages, together with their types and criteria, is indicated. The article concludes that monologue is the most convenient means of depicting the various psychological states and inner experiences of the person being portrayed.</p>
      </trans-abstract>
      <trans-abstract xml:lang="ru">
        <p>В статье анализируются особенности речи персонажей при создании образа и его раскрытии. На примерах, взятых из художественных произведений, обосновываются проявления речевого общения, то есть характер и характеристика персонажей через монологи и диалоги, социальная идентификация персонажей через речь персонажей. Показана роль монолога и диалога, их виды и критерии в выделении индивидуального, профессионального характера персонажей. В статье делается вывод о том, что монолог является наиболее удобным средством описания различных психических состояний и внутренних переживаний описываемого человека.</p>
      </trans-abstract>
      <kwd-group xml:lang="uz">
        <kwd>xarakter</kwd>
        <kwd>personaj nutqi</kwd>
        <kwd>nutqiy muloqot</kwd>
        <kwd>mentalitet</kwd>
        <kwd>monolog</kwd>
        <kwd>dialog</kwd>
        <kwd>monolog turlari</kwd>
        <kwd>ichki monolog</kwd>
        <kwd>personajlar</kwd>
      </kwd-group>
      <kwd-group xml:lang="en">
        <kwd>character</kwd>
        <kwd>character‘s speech</kwd>
        <kwd>verbal communication</kwd>
        <kwd>mentality</kwd>
        <kwd>monologue</kwd>
        <kwd>dialogue</kwd>
        <kwd>types of monologue</kwd>
        <kwd>internal monologue</kwd>
        <kwd>characters</kwd>
      </kwd-group>
      <kwd-group xml:lang="ru">
        <kwd>персонаж</kwd>
        <kwd>характерная речь</kwd>
        <kwd>речевое общение</kwd>
        <kwd>менталитет</kwd>
        <kwd>монолог</kwd>
        <kwd>диалог</kwd>
        <kwd>виды монолога</kwd>
        <kwd>внутренний монолог</kwd>
        <kwd>персонажи</kwd>
      </kwd-group>
    </article-meta>
  </front>
  <back>
    <ref-list>
      <ref id="r1">
        <label>1</label>
        <mixed-citation>Abdusamatov H. Drama nazariyasi. – T.: G’.G’ulom nomidagi Adabiyot va san’at nashriyoti, 2000. – B.221-222.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r2">
        <label>2</label>
        <mixed-citation>Boboyev T. Adabiyotshunoslik asoslari. – T.: O’qituvchi, 1984. – B.124.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r3">
        <label>3</label>
        <mixed-citation>Hakimov M., Gaziyeva M. Pragmalingvistika asoslari (Matn): darslik. – Farg’ona, Klassik, 2020.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r4">
        <label>4</label>
        <mixed-citation>Hoshimov O‘. Ikki eshik orasi. Roman. “Sharq”NMAK, T.:2012.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r5">
        <label>5</label>
        <mixed-citation>Qo‘shjonov M. Ma’no va mezon. – T.: G’.G’ulom nomidagi Adabiyot va san’at nashriyoti, 1974. – B.165-166.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r6">
        <label>6</label>
        <mixed-citation>Safarov Sh. Pragmalingvistika. – T.: O’zME., 2008, - B.79.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r7">
        <label>7</label>
        <mixed-citation>Safarov Sh., Toirova G. Nutqning etnosotsiopragmatik tahlili asoslari. O’quv qo’llanma. – Samarqand. SamDCHTI nashri, 2007, B.53.</mixed-citation>
      </ref>
      <ref id="r8">
        <label>8</label>
        <mixed-citation>Кубрякова Е.С. Дискурс. В. КН.: Категоризация мира: время, пространство. М., 1991.</mixed-citation>
      </ref>
    </ref-list>
  </back>
</article>
